Türk-İslam Yönetim Anlayışında İdeal Devlet ve Yönetici Tipi: Aktörler Üzerinden Bir Değerlendirme

Binlerce yıldır dünya uygarlık tarihinden birçok medeniyet gelip geçmiştir. Türk milleti eski, kadim, köklü ve tarihin her döneminde izler bırakan nadir milletlerden birisidir. Eski ve kadim millet olmak, geçmişten beri süregelen bir kültürün, medeniyetin, değer dünyasının sahibi olmak anlamına gelir. Bir medeniyet tasavvurunun uzun ömürlü olması; kendine has özelliklerinin, ilkelerinin, kültürünün, birikiminin, devlet geleneğinin ve yönetim kültürünün bulunması demektir. Tarihin her döneminde varlığını devam ettiren Türk devletleri, bu medeniyet anlayışının gelişmesine, büyümesine ve büyük bir birikimin oluşmasına katkı sağlamıştır. Türklerin kendilerine özgü bir devlet anlayışı, devlete verdikleri önem, millet, ülke, egemenlik kavramlarına bakış açıları vardır. Kurulan tüm Türk devletlerinde yöneticilere büyük önem verilmiş, devlet adamı yetiştirilmesine özel hassasiyet gösterilmiştir. Yöneticilerin kişilik özelliklerinden fiziksel özelliklerine, adaletle hükmetmelerinden ahlak anlayışlarına, liyakate önem vermelerinden yönetimleri altındaki halka nasıl muamele ettiklerine, geleneklere bağlılıklarından cesaretlerine kadar pek çok konuda liderliğin bu medeniyet anlayışının en temel konularından birisi olduğu görülebilir.