Sağırzâdeler: Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Kemahlı Bir Hanedanın Öyküsü (1718-1960)

Authors : Alper Kağan Kıraç

Pages : 2069-2129

Doi:10.24186/vakanuvis.1636496

View : 72 | Download : 248

Publication Date : 2025-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Osmanlı Devleti’nin 18. yüzyılı Âyanlar Çağı olarak adlandırılır. Bu yüzyılda başkent İstanbul’un dışında kalan taşrada, resmî bir devlet görevlisi olmayan âyanlar, idarî faaliyetleri üstlenerek devlet tarafından muhatap alınmaya başlamıştır. Artan nüfuzları ve devlet tarafından verilen yetkilerle güç kazanan âyanlar, bir süre sonra hakimiyet sınırlarını kendi bölgelerinin dışına taşımışlardır. Hazırlanan bu çalışmada, Kemah âyanı Sağırzâdelerin bölge hakimiyetleri, gelişim süreçleri ve aile fertlerinin faaliyetleri incelenmiştir. Sağırzâdeler, Osmanlı Devleti’nin yıkıldığı 1922 yılına kadar idarî, askerî, malî ve sosyal hizmetleriyle ön plana çıkmıştır. Ayrıca aile, Osmanlı’nın yıkılışından sonra Türkiye Cumhuriyeti’nin bekası için çalışarak adından söz ettirmiştir. Mevcut literatürde Sağırzâdeler hakkında yapılan müstakil çalışma bulunmayıp aile hakkında bilgi veren tetkik eserlerde yazılanlar 1-2 sayfayı geçmemektedir. Bu nedenle hazırlanan çalışmanın karanlıkta kalmış bir âyan ailesini açığa çıkarması ve gelecekte ortaya çıkacak projelere katkı sağlaması beklenmektedir. Çalışmada arşiv kaynakları ve tetkik eserlerden faydalanılmıştır. Ortaya çıkan veriler analiz edilerek doğru bir aile tarihi ve şecere sunulmaya çalışılmıştır.
Keywords : Osmanlı Devleti, Sağırzâdeler, Sağıroğulları, Âyan, Kemah

ORIGINAL ARTICLE URL