16. ve 17. Yüzyıl Osmanlı Seyahatnamelerinde Dokuma Terimleri Üzerine Bir İnceleme

Authors : İbrahim Erdek, Yavuz Çelik

Pages : 457-479

Doi:10.24186/vakanuvis.1701743

View : 136 | Download : 358

Publication Date : 2025-10-31

Article Type : Research Paper

Abstract :15-18. yüzyıl gezgin seyahatnameleri, Osmanlı coğrafyasının ekonomik, kültürel ve sosyal yapısını anlamak için eşsiz birincil kaynaklar sunar. Bu metinler, yalnızca coğrafi keşifleri veya siyasi gözlemleri değil, aynı zamanda maddi kültürün önemli bir unsuru olan tekstil üretimini ve ticaretini de detaylı bir şekilde belgelemektedir. Halı, ipek, kaftan, seraser gibi dokuma ürünleri, Osmanlı toplumunda hem ekonomik bir meta hem de kültürel bir sembol olarak öne çıkar. Bu çalışma, 15-18. yüzyıl gezgin seyahatnamelerinde geçen dokuma ile ilgili anahtar kelimelerin (halı, kilim, ipek, kumaş, dokuma, bez, keten, yün, kadife, pamuk, kaftan, seraser, minder) sıklığını ve bağlamını analiz ederek, gezginlerin gözünden Osmanlı tekstil kültürünün ekonomik ve kültürel önemini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma sorusu şu şekilde formüle edilmiştir: “16–17. yüzyıl seyahatnamelerinde gezginlerin gözünden Osmanlı dokuma kültürü nasıl yansıtılmakta, bu metinlerde dokuma ürünlerine hangi ekonomik, sosyal ve sembolik anlamlar yüklenmektedir?” Bu soruya yanıt ararken, kelime sıklığı analizi ve bağlamsal inceleme yöntemleri kullanılacaktır.
Keywords : Seyahatname, Osmanlı, dokuma, kumaş, ipek, halı

ORIGINAL ARTICLE URL