Kısa Süreli Yüksek İrtifanın Kan Pıhtılaşma Testleri Üzerindeki Etkileri

Authors : Fehim Korkmaz, Elçin Özgür, Mehmet Samakli

Pages : 101-107

Doi:10.52976/vansaglik.1635156

View : 154 | Download : 45

Publication Date : 2025-08-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu çalışma, kısa süreli yüksek irtifaya (Yİ) maruz kalmış sağlıklı bireylerde kanın pıhtılaşma parametreleri olan protrombin zamanı (PZ), aktive parsiyel tromboplastin zamanı (aPTZ), D-dimer (DD) ve fibrinojen (Fbg) seviyelerindeki değişiklikleri araştırmak amacıyla, kısa süreli ve 5000 m üzeri rakımlardaki çalışmaların nadir olması sebebiyle yapılmıştır. Materyal ve Metot: Deneysel tipte yapılan bu araştırma, 1 Ocak ile 7 Ocak 2024 tarihleri arasında Ağrı Dağı zirvesine çıkan sağlıklı dağcılar arasında yürütülmüştür. 5 günlük zirve yapan dağcı gruptan çıkış ve iniş kan örnekleri alınarak pıhtılaşma testleri, öncesi ve sonrası olarak karşılaştırılarak analiz edildi. Bulgular: Bireylerin Çıkış-İniş ortalamaları incelendiğinde; Fbg (3.28’den 3.68’e çıkmış, p=0.041) anlamlı artmış ve aPTZ ise (38.08’den 30.21’e aktive olmuş yani kısalmış, p=0.002), hem Fbg, hem de aPTZ ortalamaları arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır. Sonuç: Bulgularımız, kısa süreli yüksek irtifa (5137m) öncesi ile sonrası kıyaslamada, pıhtılaşma sisteminin aktive olduğu görüldü. Bu koagülasyon testlerindeki aktivenin, süreden ziyade yüksek rakım ve iklim şartları ile bağlantılı olduğu kanısına vardık.
Keywords : Fibrinolitik aktivite, , Hipoksi, , İrtifa, , Pıhtılaşma testleri, , Tromboz riski

ORIGINAL ARTICLE URL