Ameliyathanelerde Radyasyon Güvenliği ve Radyoaktif Maddelere Karşı Alınan Önlemler

Authors : Cansu Hazal Yanardağ, Meryem Yavuz Van Giersbergen

Pages : 201-207

Doi:10.52976/vansaglik.1596638

View : 138 | Download : 165

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Review Paper

Abstract :Teknolojinin gelişmesi ile birlikte ameliyathanelerde kullanılan cihazlarda değişmeye başlamıştır. Yeni geliştirilen bu cihazların faydaları olduğu gibi riskleri de bulunmaktadır. Risk faktörleri arasında en çok unutulan ve göz ardı edilenlerin başında radyasyon gelmektedir. Üroloji, beyin cerrahi ve ortopedi gibi pek çok alanda ameliyat sırasında radyasyon kullanılmaktadır. Lazer, röntgen ve floroskopi gibi kaynaklardan yayılan radyasyon hem hastalar hem de ameliyathane hemşireleri için ciddi bir risk faktörüdür. Radyasyon tipine, maruz kalınan doza, hassasiyete, maruz kalınan vücut bölgesi ve bölgenin büyüklüğüne bağlı olarak dokularda sitokastik ve deterministik etki yaratır. Maruziyet sonrasında sıklıkla eritem, sperm sayısında azalma, ciltte yanık oluşması, ağrı, bulantı, yorgunluk, kanser ve genetik mutasyon gibi durumlarla karşılaşılmaktadır. Bu etkiler saatler içerisinde görülebileceği gibi yıllar sonra da ortaya çıkabilmektedir. İstenmeyen etkilerin en aza indirilmesi için radyasyona maruz kalma miktarını azaltmak gerekmektedir. Ameliyathanelerde radyasyon güvenliğini sağlamak adına geliştirilmiş bir kılavuz bulunmamaktadır. Ancak tüm literatür incelendiğinde radyasyondan korunmak için dernekler, kurumlar ve uzmanlar tarafından alınması gereken önlemlerin bulunduğu öneriler bulunmaktadır. Sağlık profesyonelleri ve hastaların korunması için alınacak olan önlemlerin bilinmesi ve uygulanması büyük önem taşımaktadır. Ameliyathane çalışanlarının radyasyon güvenliği konusunda eğitim alması, alana özgü rehberlerin geliştirilmesi ve farkındalık yaratılması ile radyasyonun zararlarından çok yararlarından faydalanılması sağlanabilir. Bu derleme ile geçmişten günümüze kadar geliştirilmiş kılavuzlar ve güncel öneriler bir araya getirilmiştir.
Keywords : Ameliyathane, Radyasyon, Hasta Güvenliği, Çalışan Güvenliği

ORIGINAL ARTICLE URL