OTORİTE HÜRRİYET DENGESİNİN 1982 ANAYASASINA YANSIMASI

Authors : Ömer Faruk Susoy, Hüseyin Çavuşoğlu

Pages : 121-130

View : 26 | Download : 32

Publication Date : 2025-12-28

Article Type : Research Paper

Abstract :1982 Anayasası\\\'nın hazırlanma sürecinde içinden geçilmekte olunan siyasi toplumsal konjonktür anayasanın temel felsefesini oluşturmuştur. 12 Eylül askeri darbesinin izlerini taşıyarak hazırlanan 1982 Anayasası 1961 Anayasası\\\'na tepki olarak hak ve hürriyetler konusunda daha sıkı bir alan oluşturmuştur. Çalışmada esas olarak otorite hürriyet dengesinde 1982 Anayasası\\\'nın konumunun ne olduğu sorgulanmıştır. Bu kapsamda her anayasanın sağlamak istediği otorite-hürriyet dengesinde otoriteden yana tavır alındığı görülmüştür. 1982 Anayasası hak ve hürriyetleri devleti bireye karşı koruma, kamu düzeni, milli güvenlik gibi devleti ve yürütme organını ön plana çıkarmaya öncelik verilen bir düzlemde düzenlemiştir. Anayasa hak ve hürriyetleri düzenlemiş fakat hemen ardından “ama”, “ancak” gibi ifadelerle hak ve hürriyetin kamu düzenini, kamu yararını ve devleti olumsuz yönde etkileyecek şekilde kullanılmasının engellemeye çalışmıştır. Çalışma 1982 Anayasası\\\'nın hak ve hürriyetler temeline anayasacılığın gelişiminde etkili olan düşüncelerden biri olan toplumsal sözleşme teorileri gözünden bakmıştır. 1982 Anayasası toplumsal sözleşme teorileri içinde daha çok T. Hobbes ve J.J. Rousseau’nun çizgisinde olduğu görülmüştür. Anayasanın devleti ve onun güvenliğini esas alma, devleti bireye karşı koruma isteği T. Hobbes\\\'un fikirlerinden etkilenildiğini göstermiştir. Anayasa da kamu düzeni, milli güvenlik gibi kavramların oldukça fazla zikredilmesi de J.J. Rousseau\\\'nun temelde herkes için iyi olan ortak iyidir düşüncesine dayanan “Genel İrade”sinden de etkilenilmiş olunduğunu ortaya koymuştur.
Keywords : Anayasa, Hak ve Hürriyet, Otorite-Hürriyet Dengesi, Toplumsal Sözleşme

ORIGINAL ARTICLE URL