DANTE ALİGHİERİ’NİN "İLAHİ KOMEDYA"SINDA MÜZİĞİN ÜÇ HALİ

Authors : Hüseyin Cem Esen

Pages : 1836-1860

Doi:10.51576/ymd.1756596

View : 46 | Download : 43

Publication Date : 2025-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :ÖZ Dante, İlahi Komedya’daki kurgusal yolculuğunu, yalnızca edebi ya da sanatsal bir anlatı olarak değil, aynı zamanda kültürel ve teolojik geleneğin mirasıyla birlikte anlamlandırılan zihinsel düzenin bir tezahürü olacak şekilde tasarlamıştır. Bu derinlikli felsefi tasarım çerçevesinde, bir hakikat yolculuğunu konu edinen İlahi Komedya adlı eser, geçmişin kültürel ve entelektüel mirasını dönüştürerek kendi zamanının ahlaki ve metafizik sorularına yanıt arayan bir metin haline gelmiştir. Dante’nin başta Yeni Platonculuk ve Hıristiyan teolojisi olmak üzere geçmişten süregelen çeşitli düşünce gelenekleriyle bezediği anlatısı, insanın Tanrı’yı arama sürecini, ruhsal ilerleyişini ve bu süreçte karşılaştığı etik sınavları gözler önüne sererek insanlığa evrensel bir mesaj vermeyi gözetmektedir. Müzik ise metindeki ontolojik tasarımı sayesinde, ruhun düzeniyle evrenin uyumu arasında sembolik bir köprü işlevi görmesinin yanı sıra tanrısal olanı betimlemede en kuvvetli araç olarak karşımıza çıkmaktadır. Tanrıya manevi yükselişin bir aracı olarak müzik, tıpkı Orta Çağ’da olduğu gibi İlahi Komedya’da da çeşitli alegorilerle desteklenerek önemli bir bilme biçiminin tasviri konumundadır. Çalışmanın birinci bölümünde, Dante Alighieri’nin hayatının yanı sıra, İlahi Komedya’nın yazıldığı dönemin sosyal-politik şartları çerçevesinde gelişen entelektüel ortam gözler önüne serilmeye çalışılmıştır. Ardından ikinci bölüme geçilmiş, İlahi Komedya’nın muhteviyatıyla ilgili bilgiler verildikten sonra eserde tasarlanan ontolojik yapının tezahürü olarak müziğin konumu tartışılmıştır. Sonuç olarak, eserin bütününde müziğin farklı varoluş biçimleri ve sembolik anlamları bağlamında, Dante’nin felsefi düzlemde oluşturduğu müzik kavrayışı, detaylı bir şekilde değerlendirilmiştir.
Keywords : Dante Alighieri, İlahi Komedya, müzik felsefesi, Orta Çağ’da müzik düşüncesi, musica mundana, musicae sacre

ORIGINAL ARTICLE URL