TÜKETİMİN “ALTINÇAĞI”NDA HIZLI MODANIN GÖSTERGELERİ: SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM

Authors : Hatice Özer, Gamze Tetik

Pages : 1604-1649

Doi:10.33171/dtcfjournal.2025.65.2.32

View : 106 | Download : 176

Publication Date : 2025-12-21

Article Type : Review Paper

Abstract :İlkel toplumlarda antropolojik olarak beslenme, barınma, ısınmak için örtünme gibi ihtiyaçların karşılanmasının bugünkü tüketimin temelini oluşturabilecek faaliyetler olduğu söylenebilir. Ancak insanoğlunun var olmasıyla birlikte yaşam gereksinimlerini karşılamak doğal güdüsüyle yapmış olduğu tüketim hem modern dönemdeki tüketim mantığından hem de bugünkü anlamından farklı içerikte bir tüketimin olduğunu gösterebilir. İlkel dönemde insanlar yaşamlarını sürdürmeye güdülenmiştir ve şeylerin karşılıklı alışverişine dayalı doğal olan gündelik yaşam döngüleri vardır. Geçmişe bakıldığında çarpıcı olan bugünkü anlamda tüketimin onların yaşamlarını meşgul etmiyor, etkilemiyor ve onlara zarar vermiyor olmasıydı. Tüketim modern toplumsal yapılarla birlikte gündelik yaşamda önemli bir olgu olmuş ve bu süreçten itibaren tüketim toplumu, tüketim kültürü adlandırmaları yapılmıştır. Tüketim toplumunda hızlı moda bireyin gündelik yaşamının bir parçası haline gelen bir tüketim alanıdır. Moda, sosyolojik bir olgu olarak bireysel ve kültürel anlamlarla yüklü, sembolik ifadelerin üretildiği toplumsal bir örüntüdür. Moda “satın al-kullan at” üzerine kurulu tüketim kültürünün “satın alıyorum, tüketiyorum, keyif alıyorum” türünden dayatmasını görmezden gelmez. Her türlü teknolojik gelişim satın alınacak giyimle ilgili mal ve hizmetlerin farkına varmayı, ulaşımı, teslimat şeklini ve hızı, erişilebilirliği kolaylaştırmış ve tüketimini artırmıştır. Moda olan giyim eşyası gibi tüketim mallarını satın almak ve kullanmak kimlik duygusunun oluşumunda etkili olmuştur. Toplumsal bir davranış biçimi olan tüketimin sürekliliği için özellikle giyim alanında sürekli değişim ve yenilik her zaman vurgulanmaktadır. Gündelik hayatta hızlı moda giyimde, değişim ve sürekli yenilik vurgusuyla birçok kesim arasında popülerlik kazanarak hem tüketici davranışını etkilemiş hem de ondan etkilenmiştir. Hızlı moda hayata kısa sürede yerleşip her daim bireyi cezbetmeyi görev bilerek çeşitli yollarla büyülemeyi sürdürmektedir. Hızlı modada tüketici seçeneklerinin miktarıyla insanın gözü kamaşmış haldeyken sistem onu “bugün satın almanızı istediğim ürünlere sizi nasıl yönlendirebilirim?” ayartmasıyla boğar. Bu çalışma, tüketim toplumunda hızlı modanın göstergeleri süreklilik ve değişimin toplumsal bir davranış biçimi olarak tüketimi ve tüketim kültürünü devam ettirdiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Keywords : Tüketim toplumu, Tüketim Kültürü, Sosyolojik kuramda tüketim, Hızlı moda

ORIGINAL ARTICLE URL