JULIAN BARNES'IN ZAMANIN GÜRÜLTÜSÜ ADLI ROMANINDA DUYGULANIMSAL BİR GERÇEKLİK OLARAK KORKU

Authors : Elif Oztabak Avcı

Pages : 791-808

Doi:10.33171/dtcfjournal.2025.65.2.3

View : 184 | Download : 95

Publication Date : 2025-12-21

Article Type : Research Paper

Abstract :Julian Barnes’ın The Noise of Time (2016) adlı romanının Türkçe çevirisi, aynı yıl, “Zamanın Gürültüsü” başlığıyla yayımlandı. Biyografik roman/kurmaca anlatı şeklinde tanımlayabileceğimiz edebi türün özelliklerini taşıyan Zamanın Gürültüsü, yirminci yüzyılın en önemli bestecilerinden biri kabul edilen Dimitri Şostakoviç’in (1906-1975) Stalin ve Kruşçev Rusyasındaki yaşamına odaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Zamanın Gürültüsü’nü duygulanımsal dönemeç bağlamında okuyarak, Barnes’ın metninin politik olanı anlamlandırmada duygulanımsal gerçekliği gözeten bir roman olduğunu vurgulamaktır. Şostakoviç, her türlü baskı ve denetim yoluyla sanatı egemen ideolojinin bir aparatı olarak şekillendirmek isteyen otoriter bir rejim içerisinde hayatta kalabilmiş ama müziğini de kendi sanat anlayışından ödün vermeden üretebilmenin yollarını sürekli araştırmış bir besteci olarak temsil edilir romanda; ancak, hayatı bir kahramanlık ya da cesaret öyküsü olarak sunulmaz. Tam tersine, iktidarın elindeki duygu aparatlarından özellikle korkuya odaklanan Zamanın Gürültüsü, Şostakoviç’in “korkmuş” bir adam (Barnes, 2016, s. 48) olarak portresini çizer. Romanı Brian Massumi’nin korkuyu duygulanımsal bir gerçeklik olarak kavramsallaştırdığı çerçeveden incelediğimizde diyebiliriz ki otoriter bir iktidarın, öznelerden sınırsız biat talep ettiği, otoritesinin sorgulanamazlığı düşüncesinin devletin her türlü ideolojik aygıtınca üretildiği bir zaman dilimine odaklanan Zamanın Gürültüsü, iktidarın bu gücünün “duygudan geçen maddileşmesini” (Massumi, 2015, s. 48) görmemize imkan tanımaktadır. Her bir duygulanımın politik bir boyut taşıdığının altını çizen Massumi, gelecekte başa gelebilecek olana karşı bugün duyulan korkunun iktidar sahiplerinin elinde bugünü kontrol etmenin bir aracı olduğuna dikkat çeker. Tam da bu meseleyi görünür kılan Zamanın Gürültüsü, Şostakoviç’in bugününün, tehditkar geleceğe karşı duyduğu korku tarafından üretilen bir gerçeklik olduğunu vurgulamaktadır.
Keywords : Julian Barnes, Zamanın Gürültüsü, Duygulanım, Afekt, Duygulanımsal Dönemeç, Korku

ORIGINAL ARTICLE URL