Ziya Gökalp Üzerine Yazılmış Doktora Tezlerinin İçerik Analizi Yöntemiyle İncelenmesi

Authors : Zeynep Dilekli Karatay

Pages : 230-240

Doi:10.53568/yyusbed.1436576

View : 27 | Download : 6

Publication Date : 2024-12-06

Article Type : Research Paper

Abstract :Ziya Gökalp, Türk sosyolojisinin öncü isimlerinden biri olarak bilinmektedir. Gökalp, düşünceleriyle Osmanlı’nın son dönemlerine ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında etkili olan ve günümüzde de halen birçok düşünür üzerinde etkili olmaya devam eden bir düşün adamıdır. Gökalp’in sosyolojik düşüncelerinin şekillenmesinde Durkheim’in ayrı bir yeri bulunmaktadır. Gökalp, Durkheim’in sosyolojik görüşlerini ülkemizin toplumsal yapısına uyarlamaya ve toplumsal sorunları bu perspektifle çözme gayretine girmiştir. Milliyetçilik ve Türkçülük ile yakından ilgilenen Gökalp, hars ve uygarlığın birbirinden ayrılan yönlerini ortaya koyarak aydınların görevinin milletten harsı almak ve millete uygarlığı (batı uygarlığı) götürmek olduğunun da altını çizmiştir. Gökalp ülkemizin gelişebilmesi için batıdan bilim ve teknolojinin alınması gerektiğini fakat bunu yaparken de harsın korunması gerektiğini vurgulamıştır. Türkleşmek, İslamlaşmak ve Çağdaşlaşmak adlı eserinde Gökalp, bu üç öğenin birbirini dışlamadığını ifade ederek muasır bir İslam Türklüğü yaratmaya çalışmıştır. Türk sosyolojisinde önemli bir yeri olan Gökalp ile ilgili yapılan bu çalışmanın temel amacı Gökalp üzerine yazılmış olan doktora tezlerinin içerik analizi yöntemiyle incelenmesidir. Konuyla ilgili YÖK’e ait Ulusal Tez Merkezi Veri Tabanı’ndan ulaşılan 10 tezin içeriğine yönelik en önemli bulgular şunlardır: Tezlerin çoğunluğu 2021 yılında, devlet üniversitesi ve sosyal bilimler enstitüsü bünyesinde, Türkçe dilinde ve ortalama 305,1 sayfa aralığında yazılmıştır. Tezlerin 2’si Gökalp’in eğitime yönelik düşüncelerine, geriye kalan 8 tez ise Gökalp’in farklı görüşlerine odaklanmıştır.
Keywords : Türk Sosyolojisi, Ziya Gökalp, doktora tezleri, içerik analizi

ORIGINAL ARTICLE URL