Farklı Nane Çeşitlerinde Nane Yaprakbiti, Eucarazzia Elegans (Ferrari) (Hemiptera: Aphididae)’ın Biyolojik Özelliklerinin Araştırılması

Authors : Şeyma Nur Dev, İsa Telci, Ali Kemal Birgücü

Pages : 13-22

Doi:10.54975/isubuzfd.1433293

View : 84 | Download : 76

Publication Date : 2024-06-28

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada nane yaprakbiti, Eucarazzia elegans (Ferrari) (Hemiptera: Aphididae)’ın Mentha arvensis, M. dumetorum, M. pulegium, M. spicata ve M. suaveolens nane çeşitlerinde bazı biyolojik özellikleri belirlenmiştir. Denemede E. elegans bireylerinden elde edilen nimfler kullanılmıştır ve tüm bireyler ölünceye kadar denemelere devam edilmiştir. Deneme sonucunda çift eşeyli yaşam çizelgesi teorisine göre analizler yapılmıştır. Ergin öncesi gelişme süresini en uzun 7,533 gün ile M. suaveolens çeşidi üzerinde, en kısa ise 5,900 gün ile M. pulegium çeşidi üzerinde tamamlamıştır. Nane yaprakbitinin net üreme gücü (R0), en yüksek M. arvensis’da yetiştirilen bireylerde 63,102 dişi/dişi olarak tespit edilmiştir. Kalıtsal üreme yeteneği (r) değeri en yüksek M. pulegium’da yetiştirilen bireylerde 0,371 dişi/dişi/gün olarak bulunmuş olup, en düşük ise M. dumetorum’da yetiştirilen bireylerde 0,252 dişi/dişi/gün olarak belirlenmiştir. Artış oranı sınırı (λ), en yüksek 1,450 gün-1 ile M. pulegium’da yetiştirilen bireylerde görülmüştür. Popülasyonun ikiye katlanma süresi (DT) değeri en uzun M. dumetorum’da yetiştirilen bireylerde 2,516 gün olarak hesaplanmıştır. Bu çalışmada M. pulegium nane çeşidi, E. elegans’a karşı diğer çeşitlere göre daha hassas bulunmuştur. Mentha dumetorum çeşidinin ise diğer çeşitlere oranla E. elegans için daha dayanıklı olduğu düşünülmektedir. Eucarazzia elegans ile yoğun bulaşık alanlarda dayanıklı olduğu belirlenen M. dumetorum nane çeşidinin yetiştirilmesini daha uygun olacağı düşünülmektedir.
Keywords : Dayanıklılık, Mentha dumetorum, Mentha pulegium, nane, yaprakbiti, yaşam çizelgesi

ORIGINAL ARTICLE URL