Serin İklim Tahıllarında Karbon Ayak İzini Azaltmada Mikrobiyom, Nanoteknoloji ve İHA Yaklaşımları

Authors : Çağdaş Can Toprak, Zeki Erden

Pages : 110-115

Doi:10.54975/isubuzfd.1782133

View : 59 | Download : 73

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Review Paper

Abstract :Serin iklim tahıllarının, küresel gıda güvenliği açısından stratejik öneme sahip olduğu ve aynı zamanda tarımsal sera gazı emisyonlarının başlıca kaynakları arasında yer aldığı bilinmektedir. Bu bağlamda karbon ayak izinin azaltılmasına yönelik yenilikçi ve bütüncül yaklaşımlara ihtiyaç duyulmuştur. Mikrobiyom temelli uygulamaların, özellikle rizosfer mikrobiyotasının nitrojen döngüsündeki işlevleri üzerinden azot kullanımı etkinliğini artırarak N₂O emisyonlarını sınırlama potansiyeli bulunmaktadır. Nanoteknoloji tabanlı gübre ve biyostimülantlar ise kontrollü salım mekanizmaları sayesinde besin kullanım verimliliğini yükseltmekte, girdi kaynaklı karbon yükünü azaltmaktadır. Öte yandan, insansız hava araçları (İHA) tarımda hassas izleme, stres teşhisi ve değişken doz uygulamalarıyla emisyonların doğrudan takibini ve yönetimini kolaylaştırdığı bilinmektedir. Bu doğrultuda araştırmamızda, söz konusu üç yaklaşımı disiplinler arası bir çerçevede birleştirerek mevcut mekanizmaları, ölçüm yöntemlerini ve politika boyutları ele alınmış, serin iklim tahıllarında sürdürülebilir üretim için bilimsel bir yol haritası ortaya konulmuş ve gelecek araştırmalar için entegratif bir perspektif sunulmuştur.
Keywords : İHA, karbon, mikrobiyom, nanoteknoloji, tahıl

ORIGINAL ARTICLE URL