Eşyaya Bağlı İrtifak Hakkında Yararın Azalması Halinde İrtifakın Mahkeme Kararı ile Terkin Edilmesi (TMK m. 785/2)

Authors : Cemile Turgut

Pages : 2021-2043

Doi:10.33629/auhfd.1749993

View : 89 | Download : 135

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :İrtifak hakkı, sahibine hakka konu eşya üzerinde kullanma ve/veya yararlanma yetkilerini veren sınırlı ayni haktır. İrtifak hakkı hak sahibinin tayini açısından kişiye bağlı veya eşyaya bağlı olarak kurulur. Eşyaya bağlı irtifak, yüklü taşınmaz malikine, mülkiyetin içeriğindeki bazı yetkileri kullanmaktan kaçınma veya irtifak hakkı sahibinin bu taşınmazı hakkına uygun biçimde kullanmasına katlanma zorunluluğu yüklemektedir. Buna göre eşyaya bağlı irtifak, kurulduğu anda hak sahibinin bir ihtiyacının giderilmesine yönelik bir yarar sağlamaktadır. Zira irtifak hakkının kurulma sebebi hak sahibinin bu yarardır. Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 785. maddesinde irtifak hakkının mahkeme kararı ile sona ermesi düzenlenmiştir. Maddenin ikinci fıkrasına göre irtifakla yüklü taşınmaz maliki, yüküne oranla çok az yarar sağlayan irtifakın, bedel karşılığında kısmen veya tamamen terkinini talep edilebilecektir. Çalışmamızda öncelikle irtifak hakkındaki “yarar” kavramı üzerinde durulacak ve hükümdeki yararın azalması şartı irdelenecektir. Akabinde hükmün dayanağı tartışılarak yararın azalması halinde hükmedilecek mahkeme kararına ve bu kararın hukuki niteliğine ilişkin açıklamalara yer verilecektir.
Keywords : sınırlı ayni hak, irtifak hakkı, yarar, yararın azalması, irtifakın terkini.

ORIGINAL ARTICLE URL