Boko Haram: Tarihsel Gelişimi ve Dinî-Siyasi Söylemleri

Authors : Reyhan Erdoğdu Başaran

Pages : 461-488

Doi:10.33227/auifd.1602736

View : 182 | Download : 120

Publication Date : 2025-05-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Boko Haram, Muhammed Yusuf (ö. 2009) liderliğinde Nijerya’da 2002 yılında Cemāʿatu Ehli\\\'s-Sünne li\\\'d-Daʿve ve\\\'l-Cihād ismi ile teşekkül etmiştir. Dinimiz İslam, itikadımız Peygamber ve sahabelerinin itikadı ve menhecimiz (yolumuz) cihaddır diyen Yusuf, Batı kültürü, eğitimi ve değerlerinin İslam dışı ve hatta İslam karşıtı yeni bir dinî yapılanma olduğunu iddia etmektedir. Batı değerleri ile sistematize olmuş Nijerya demokrasisini eleştiren Boko Haram liderleri, mürted hükümette hizmet etmeyi haram ve anayasa ile yöneten tağuta karşı savaşmayan her Müslümanı da kâfir ilan etmiştir. Osman b. Fûdî’nin (ö. 1817) başlattığı İslam halifeliğinin canlandırılmasının gerekliliğine vurgu yapan Boko Haram sözcüleri, bu uğurda cihadın her Müslümana farz olduğunu belirtmektedirler. Kendisi ile hükümete karşı savaşmayan Müslümanları kâfir ilan eden ve onların öldürülmesini de cihad kapsamında değerlendiren Boko Haram, bugün bir vaaz grubu olmaktan ziyade bölgede gerçekleştirmiş olduğu terör eylemleri ile ismini duyurmaktadır. Bu çalışma Boko Haram’ın tarihsel serüvenini ele alacak ve dinî-siyasi söylemlerini irdeleyecektir. Boko Haram’ın teşekkülünden günümüze kadar liderleri ve sözcülerinin dini söylemlerindeki değişimi sistematik bir şekilde analiz ederek örgütün Nijerya\\\'daki radikalleşme sürecini kronolojik gelişmeler ışığında incelemeyi ve bu bağlamda alandaki mevcut literatüre katkı sunmayı hedeflemektedir.
Keywords : Mezhepler Tarihi, Boko Haram, Nijerya, Selef, Cihad.

ORIGINAL ARTICLE URL