Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde 2011-2018 yılları arasında primer antitüberküloz ilaçlara direnç durumu

Authors : Ayşe Hümeyra Taşkın Kafa, Mürşit Hasbek, Cem Çelik, Zahir Bakıcı

Pages : 83-88

Doi:10.5222/ankem.2019.1914

View : 14 | Download : 10

Publication Date : 2019-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :İnsanlık tarihi kadar eski bir hastalık olan tüberküloz hala güncelliğini koruyan önemli bir sağlık problemidir. Etkili antitüberküloz ilaçların keşfiyle tedavisinde önemli mesafe alınmış olmasına karşın, çeşitli nedenlerle dünya çapında halen önemli bir morbidite ve mortalite sebebi olarak önemini korumaktadır. Çalışmamızda Ocak 2011-Aralık 2018 yılları arasında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi Mikrobiyoloji Laboratuvarı’na gönderilen klinik örneklerden izole edilen 198 adet Mycobacterium tuberculosis kompleks (MTBK) suşunun primer anti-tüberküloz ilaçlara (izoniyazid, rifampisin, etambutol ve streptomisin) duyarlılık durumları laboratuvar veri kayıt sisteminden geriye dönük olarak incelenmiştir. Çalışmamızda belirtilen tarihler arasında her biri farklı hastaya ait olan klinik örneklerden 198 adet MTBK izole edilmiştir. Bu suşların 179’unun (% 90.4) her dört antibiyotiğe duyarlı olduğu görülürken, 19 (% 9.6) izolatta direnç saptanmıştır. Dirençli örneklerin 15’inde tek ilaca, ikisinde iki ilaca, ikisinde üç ilaca karşı direnç tespit edilmiştir. İzolatların % 9.6’sının en az bir ilaca dirençli olduğu saptanmıştır. Primer tüberküloz ilaçları olan izoniyazid, rifampisin, etambutol ve streptomisine karşı tek başına direnç sırası ile % 3.5, % 0, % 3 ve % 1 olarak tespit edilmiştir. Birden fazla ilaca dirençli suş sayısı hem çoklu ilaca dirençli (ÇİD), hem de ÇİD dışı izolatlar için % 1 olarak bulunmuştur. MTBK ilaç direncinin ortaya konulduğu çalışmaların ülke genelinde, farklı bölgeleri içerecek şekilde periyodik olarak yapılması direncin güncel durumu ile ilgili değerli veriler sunmaktadır. Güncel direnç verilerinin analiz edilmesi tüberküloz kontrol programlarının gözden geçirilmesine katkı sunabilir.
Keywords : antitüberküloz ilaç, çoklu ilaca dirençli tüberküloz, Mycobacterium tuberculosis kompleks, tüberküloz

ORIGINAL ARTICLE URL