GENEL ÖZYETERLİLİK DÜZEYİNİN KRONİK HASTALIK ÖZ YÖNETİMİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİ: KONYA İLİ ÖRNEĞİ

Authors : Emine Gökmen, Yunus Emre Öztürk

Pages : 685-702

View : 62 | Download : 115

Publication Date : 2025-12-24

Article Type : Research Paper

Abstract :Günümüz dünyasında artan yaşlı nüfusun getirdiği kronik hastalıklardaki yükselişle beraber, kronik hastalıkların yönetimi de önem kazanmıştır. Kronik hastalıklarda bireyin kısa bir dönem değil, yıllarca tedavisine katılması ve üzerine düşen sorumlulukları titizlikle yerine getirmesi beklenmektedir. Kişilerin öz yeterlilikleri tedavilerini, tedavileri ise sağlık sonuçlarını etkilemektedir. Kronik hastalıklarda yeterli öz yönetim becerisine sahip olabilen kişilerden öncelikle genel öz yeterlilik düzeylerinin belirli seviyelerde olması beklenmektedir. Kronik hastalıkların seyrinde hasta bireyin tedavi sürecini yönetebilmesi öncelikle öz yönetimini sağlayabilmesini gerekli kılmaktadır. Bu araştırma ile; kişilerin genel öz yeterlilik düzeylerinin kronik hastalık öz yönetime etkisi ve aralarındaki ilişkiyi incelemek, aynı zamanda demografik faktörlere göre farklılıklarını ve ilişkilerini analiz etmek hedeflenmiştir. Araştırma nicel araştırma deseni kullanılarak, Kronik Hastalık Öz Yönetim Ölçeği, Genel Özyeterlilik Ölçeği ve demografik veri soruları kullanılarak oluşturulan 44 maddelik anket formu ile sürdürülmüştür. Araştırma Konya ilindeki kronik hastalığa sahip olan 18 yaş ve üzeri bireylerden oluşmakla beraber, 227 kişi ile çalışılmıştır. Kişilere sunulan online anket formu sonucunda elde edilen veriler SPSS-26 programında parametrik testler ve korelasyon analizi ile değerlendirilerek yorumlanmıştır. Sonuç olarak bireylerin kronik hastalık öz yönetim düzeyleri ile genel öz yeterlilik seviyeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı, orta düzeyde ve pozitif bir ilişki olduğu saptanmıştır. Genel öz yeterlilik seviyesi yükseldikçe kronik hastalık öz yönetimi olumlu etkilenmektedir.
Keywords : Kronik hastalıklar, kronik hastalıklarda öz yönetim, özyeterlilik, öz yönetim

ORIGINAL ARTICLE URL