Bilimsel Araştırmalarda İstatistiksel Anlamlılığın Raporlanmasında Güncel Yaklaşımlar: Hatalar ve Doğrular

Özet: Bilimsel araştırma sürecinin önemli bir bölümünü istatistiksel düşünce ve veri analizi oluşturur. Veri analizi kapsamında en yaygın çıkarımsal istatistik yaklaşımı yokluk hipotezi anlamlılık testi insert ignore into journalissuearticles values(YHAT); sürecidir. Bu sürecin en son ürünü p-değeridir. Bu yönüyle p çıkarımsal istatistiğin en çok kullanılan ve en ünlü ölçüsüdür. Araştırıcılar büyük çoğunlukla bulgularını p-değeri üzerinden yorumlamaktadır. Ancak gerek p-değerinin rapor edilmesinde gerekse yorumlamasında önemli hatalar yapılmaktadır. Bu makalede önce tanımlayıcı istatistiklerin doğru rapor edilmesi ilkeleri ele alınmıştır. Sonra p-değerinin sunum hataları örneklerle gösterilerek doğru yazım örnekleri verilmiştir. P-değerinin üç ondalıkla ve olasılığın tam değeri olarak verilmesi önerilmiştir. Bilgisayar çıktılarından alınan p=0.000 değerinin, p<0.001 şeklinde verilmesine özen gösterilmelidir. Araştırıcıların daha fazla hata yaptıkları durum, makalelerini tek başına p-değeri üzerinden yorumlamaları ve yorumu hatalı yapmalarıdır. Makalenin sonunda p-değeri bakımından yapılan hatalar ve literatürde bu konuyu ele alan makalelerin sonuçları derlenmiştir.