Zazaki ile Kurmanci Lehçelerinin Fonetik Yönünden Karşılaştırılması

Authors : Hasan Karacan, Bülent Kaya

Pages : 102-115

Doi:10.21600/ijoks.106020

View : 668 | Download : 4342

Publication Date : 2015-08-28

Article Type : Research Paper

Abstract :Farklı diyalektlerin varlığı bütün diller için var olan bir gerçekliktir. Kürtçe de bu dillerden bir tanesidir. Bütün dünya dilleri gibi Kürtçenin farklı diyalektiği, dilin zayıflığından ziyade kelimeler ve sesler açısından zenginliğini göstermektedir. Dillerin veya lehçelerin birbirlerine olan yakınlığı veya uzaklığını gösteren unsurlardan bir tanesi fonem (sesbilgisi) dir. Fonetik açıdan bakıldığında Kurmanci ile Zazaki arasında birçok yönden benzerlik bulunmaktadır. Mesela Türkçedeki “adım” sözcüğü için Zazakide “gam”, Kurmancide “gav”; “damat” sözcüğü için Zazakide “zama”, Kurmancide “zava”; yine “isim” sözcüğü için Zazakide “namê”, Kurmancide “nav” kelimeleri kullanılır. Örnekler daha da arttırılabilir. Bu ve benzeri kelimelerdeki seslere bakıldığında Zazaki ile Kurmancinin birbirine olan yakınlığı veya uzaklığın miktarı ölçülebilir. Bu çalışmanın amacı Zazaki ile Kurmanci arasındaki genel bazı fonetik özelliklerine değinmektir. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Zazaki ile Kurmanci alfabesindeki seslere, ikinci bölümde Zazakide yörelere göre bazı seslerin değişimi ve üçüncü bölümde ise Zazaki ile Kurmanci lehçelerinin fonetik yönünden karşılaştırılmasına değinilmiştir. Ayrıca çalışmada bir yandan Zazaki ve Kurmancinin bazı fonetik özelliklerine değinilirken diğer yandan da örneklerle Zazaki ve Kurmancideki ses değişimi karşılaştırılmıştır.
Keywords : Kurmanci, Zazaki, lehçe, diyalekt, fonem

ORIGINAL ARTICLE URL