Sinir Sistemi Üzerine Radyofrekans Elektromanyetik Radyasyonun Rolü

Authors : Yasin Karamazı
Pages : 162-173
Doi:10.17827/aktd.1662839
View : 67 | Download : 61
Publication Date : 2025-06-30
Article Type : Review Paper
Abstract :İnsanlar intrauterin dönemden itibaren başlayıp ömür boyunca giderek artan miktarda devam eden çeşitli frekans ve tiplerde elektromanyetik radyasyonlara (EMR) yoğun olarak maruz kalmaktadırlar. Her ne kadar çevresel kaynaklı ve düşük frekanslı EMR kaynaklarının etkilerine dair araştırmalar çoğunlukta olsa da uzun süreli ve yüksek frekanslı EMR kaynaklarının yaratabileceği potansiyel etkiler hakkında çok az bilgi bilinmektedir. Çevresel kaynaklı çeşitli uyaranlara hızlı bir şekilde yanıt verebilen sinir sistemi EMR’nin öncelikli hedefleri arasında yerini almaktadır. Günümüze kadar Radyofrekans-Elektromanyetik alan (RF-EMA) kaynaklı uyaranların sinir sistemine olası etkilerini belirleyebilmek amacıyla farklı anketler, insan-hayvan modelleri ve araştırma teknikleri kullanılarak çeşitli in vivo, in vitro ve epidemiyolojik araştırmalar gerçekleştirilmiştir. Özellikle düşük frekanslı ve pulslu tipteki EMA’lara maruz kalmak sinir rejenerasyonu, iletim bozukluğu, nöronal membran voltajı ve hücre apoptozu, miyelin ve iyon kanallarının işlevleri dâhil olmak üzere merkezi ve periferik sinir sistemi sinir hücrelerinde önemli değişikliklere neden olabileceği belirtilmiştir. Ayrıca, bu kaynakların tüm canlılarda ciddi bir stres kaynağı olabileceğinin kanaatine neredeyse varılmış durumdadır. EMR kaynaklarının doğası gereği ve yaygın uygulama alanları göz önüne alındığında, maruziyet durumlarına ve zarar verme potansiyeline ilişkin etkilerinin tam olarak belirlenmesi kamuoyu için spesifik öneme sahiptir. Genel kitleyi korumak amacıyla bu doğrultuda çeşitli uluslararası ve ulusal kurumlar tarafından radyasyonun en uygun sınırları sınıflandırılmakta ve gözetilmektedir. Bu çalışmada, insan ve deney hayvan modellemeleri kullanılarak sinir sistemi üzerine RF-EMR’lerin nasıl rol oynadığına dair bilgiler derlenip sunulmuştur.
Keywords : Radyofrekans, elektromanyetik radyasyon, sinir sistemi, iletim.

ORIGINAL ARTICLE URL