Elektrikli Araç Şarj İstasyonları İçin Yüksek Verimli AA-DA Dönüştürücü Topolojileri ve Yapay Sinir Ağı Tabanlı Harmonik Bozunum Tahmini

Authors : Murat Ünlü, Ahmet Büyükdağ

Pages : 124-132

Doi:10.7240/jeps.1561492

View : 93 | Download : 50

Publication Date : 2025-06-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Elektrikli araçlardaki yüksek şarj süreleri ve uzun menzil sorunları, elektrikli araç kullanımını istenilen seviyeye ulaştırmada engel oluşturmaktadır. Şehirlerde ve yollarda şarj istasyonlarının yaygınlaşması, özellikle uzun yolculuklarda yaşanan menzil sorunlarını azaltacaktır. Bunun yanı sıra elektrikli araç kullanımını daha düşük şarj süreleri ile desteklemek için hızlı şarj cihazlarının geliştirilmesi ve verimlerinin artırılması da kritik öneme sahiptir. Literatürde, şarj işleminin etkinliğini artırmayı amaçlayan hızlı şarj istasyonları için geliştirilmiş, farklı dönüştürücü topolojilerinin kullanıldığı çeşitli çalışmalar bulunmaktadır. Bu makalede, öncelikle elektrikli araç şarj istasyonları için kullanılan AA-DA dönüştürücü topolojilerini incelenmiş, geleneksel AA-DA dönüştürücüler ve PFC (Power Factor Correction (Güç Faktörü Düzeltme)) içeren topolojilerin, avantajları, dezavantajları ve devre şemaları üzerinden karşılaştırılmıştır. Güç elektroniği devrelerinde daha hızlı ve daha düşük kayıplı olan Gallium Nitride (GaN) gibi yeni nesil yarı iletkenlerin şarj devresi verimliliğine katkıları ele alınmıştır. Ayrıca, makale Yapay Sinir Ağı (YSA) tabanlı bir model geliştirme sürecini tanıtılmış olup, bu modelin toplam harmonik bozunum (THD) tahminini nasıl gerçekleştirdiğini açıklanmıştır. Model ile elde edilen sonuçlar, MATLAB/Simulink ortamında gerçekleştirilmiş olan PFC şarj devresi üzerinde test edilmiş ve başarılı sonuçlar elde edilmiştir.
Keywords : Elektrikli araç şarj istasyonları, Güç faktörü düzeltme PFC Topolojileri, Toplam Harmonik Bozunum (THB), AA-DA Dönüştürücüler, Yapay Sinir Ağı (YSA)

ORIGINAL ARTICLE URL