Toplumsal Dilbilim Işığında İki Dillilik ve Çift Dillilik Olgularının Arapça Öğretimine Etkisi

Authors : Muhammet Abazoğlu

Pages : 169-190

Doi:10.51802/istanbuljas.1612134

View : 91 | Download : 49

Publication Date : 2025-06-20

Article Type : Research Paper

Abstract :Modern dilbilim kuramlarının insan dilini ele alma perspektifleri tarihsel gelişimde sürekli güncellenmiştir. Dilbilimin modern dönemde temel düşüncesini oluşturan ve Ferdinand de Saussure’nin başını çektiği yapısalcılık kuramı, dilin kendisine odaklanarak diğer etkenlerle ilgilenmemiştir. Zamanın ilerlemesiyle dilbilim kuramları da gelişmiş ve sadece dile odaklanmak yerine toplumla olan ilişkisi de gözetilmiştir. Bu sayede insanın düşünce yapısı, sosyal yaşamı, kültürü, örf ve gelenekleri toplumsal dilbilim açısından büyük önem arz etmiştir. Günümüzde önemli bir yere sahip olan toplumsal dilbilim sadece dilin kendisini araştırmakla kalmamış, eğitim politikalarının da önemli bir parçasını oluşturmuştur. Bu çalışmada toplumsal dilbilimin tanımı ve kapsama alanları hakkında bilgiler verilmiştir. Bu alanlar arasında önemli yere sahip iki dillilik ve çift dillilik olguları ise çalışmanın merkezini oluşturmuştur. Başta ikisi aynı zannedilen bu iki olgunun tanımı yapılmış, aralarındaki kavramsal benzerlik ve tanım karmaşıklığına açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Ardından Arapça öğretimi bakımından etkileri araştırılmıştır. Toplumsal birer olgu olan iki dillilik ve çift dilliliğin öğrenciler üzerinde oluşturduğu etkiler elde edilen verilerle açıklanmaya çalışılmıştır. Arapça öğrenen öğrencilerin bizzat kullanımlarından ele edilen verilere göre, bu iki olgunun ses, biçim, cümle ve anlam olmak üzere dilin esas seviyelerinde etkili oldukları görülmüştür. Bu olgular dile aşinalık açısından kolaylık sağlasa da akademik Arapçayı öğrenme konusunda bazen olumsuz yansıdığı sonucuna varılmıştır.
Keywords : Arap Dili ve Edebiyatı, Toplumsal Dilbilim, İki Dillilik, Çift Dillilik, Arapça Öğretimi

ORIGINAL ARTICLE URL