SANRILI BOZUKLUK VE OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUK HASTALARINDA ÜSTBİLİŞ İŞLEVLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Authors : Neslihan Çağlar, Filiz Özsoy, Osman Mermi
Pages : 300-309
Doi:10.16899/ctd.55409
View : 31 | Download : 9
Publication Date : 2016-12-26
Article Type : Research Paper
Abstract :Çalışmamızda; Obsesif Kompulsif Bozukluk insert ignore into journalissuearticles values(OKB); ve Sanrılı Bozukluk insert ignore into journalissuearticles values(SB); tanısı alan hastaların üstbiliş işlevlerinin ve klinik özelliklerinin kontrol grubuyla karşılaştırılarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Fırat Üniversitesi Hastanesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniğine başvuran yatarak ya da ayaktan tedavi gören ve çalışma ölçütlerine uyan, OKB tanılı 50 hasta, SB tanılı 40 hasta ile hasta gruplarıyla yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş 50 sağlıklı kontrol alınmıştır. Hasta ve kontrol grubuna DSM–IV Eksen–I Bozuklukları için Yapılandırılmış Klinik Görüşme Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(SCID–I);, Sosyodemografik ve Klinik Veri Formu, Üstbiliş Ölçeği-30 insert ignore into journalissuearticles values(ÜBÖ);, OKB hasta grubuna ek olarak Yale-Brown Obsesyon Kompulsiyon Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(Y-BOKÖ); ile Obsesif İnanışlar Ölçeği 44 insert ignore into journalissuearticles values(OİÖ-44);, SB hastalarına ise Kısa Psikiyatrik Değerlendirme Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(KPDÖ); ile Beck Bilişsel İçgörü Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(BBİÖ); uygulanmıştır. Sonuç olarak; OKB ve SB hastalarının, üstbiliş toplam puanları kontrol grubuna göre yüksekti fakat istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar sadece OKB hastalarında saptandı. OKB hastalarında; üstbiliş kontrol edilmezlik tehlike ile kontrol ihtiyacı alt boyutları, SB hastalarında ise; bilişsel güven alt boyutu kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Ayrıca OKB hastalarında; Y-BOKÖ’nin kompulsiyonları değerlendiren alt boyutu ile kontrol ihtiyacı, OİÖ-44’ün mükemmeliyetçilik/kesinlik ile kontrol edilmezlik tehlike alt boyutları arasında, SB hastalarında ise; BBİÖ’nin kendini ifade etme ile bilişsel güven ve kendinden eminlik ile olumlu inanç alt boyutları arasında pozitif korelasyon saptanmıştır. Araştırmamızın sonuçları; OKB ve SB hasta grupları ile kontrol grubunun ÜBÖ parametreleri açısından farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. Bu farklılıklar ile OKB ve SB hastalıklarının nedensel ilişkisini saptamaya yönelik daha fazla sayıda çalışmaya gereksinim vardır. Çalışmamızda; Obsesif Kompulsif Bozukluk insert ignore into journalissuearticles values(OKB); ve Sanrılı Bozukluk insert ignore into journalissuearticles values(SB); tanısı alan hastaların üstbiliş işlevlerinin ve klinik özelliklerinin kontrol grubuyla karşılaştırılarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Fırat Üniversitesi Hastanesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniğine başvuran yatarak ya da ayaktan tedavi gören ve çalışma ölçütlerine uyan, OKB tanılı 50 hasta, SB tanılı 40 hasta ile hasta gruplarıyla yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş 50 sağlıklı kontrol alınmıştır. Hasta ve kontrol grubuna DSM–IV Eksen–I Bozuklukları için Yapılandırılmış Klinik Görüşme Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(SCID–I);, Sosyodemografik ve Klinik Veri Formu, Üstbiliş Ölçeği-30 insert ignore into journalissuearticles values(ÜBÖ);, OKB hasta grubuna ek olarak Yale-Brown Obsesyon Kompulsiyon Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(Y-BOKÖ); ile Obsesif İnanışlar Ölçeği 44 insert ignore into journalissuearticles values(OİÖ-44);, SB hastalarına ise Kısa Psikiyatrik Değerlendirme Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(KPDÖ); ile Beck Bilişsel İçgörü Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(BBİÖ); uygulanmıştır. Sonuç olarak; OKB ve SB hastalarının, üstbiliş toplam puanları kontrol grubuna göre yüksekti fakat istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar sadece OKB hastalarında saptandı. OKB hastalarında; üstbiliş kontrol edilmezlik tehlike ile kontrol ihtiyacı alt boyutları, SB hastalarında ise; bilişsel güven alt boyutu kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Ayrıca OKB hastalarında; Y-BOKÖ’nin kompulsiyonları değerlendiren alt boyutu ile kontrol ihtiyacı, OİÖ-44’ün mükemmeliyetçilik/kesinlik ile kontrol edilmezlik tehlike alt boyutları arasında, SB hastalarında ise; BBİÖ’nin kendini ifade etme ile bilişsel güven ve kendinden eminlik ile olumlu inanç alt boyutları arasında pozitif korelasyon saptanmıştır. Araştırmamızın sonuçları; OKB ve SB hasta grupları ile kontrol grubunun ÜBÖ parametreleri açısından farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. Bu farklılıklar ile OKB ve SB hastalıklarının nedensel ilişkisini saptamaya yönelik daha fazla sayıda çalışmaya gereksinim vardır.
Keywords : Obsesif Kompulsif Bozukluk, Sanrılı Bozukluk, üstbiliş

ORIGINAL ARTICLE URL