İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi

Authors : Safa Çelebi, Yalçın Yurdakul

Pages : 15-32

Doi:10.51726/jlr.1711426

View : 104 | Download : 214

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Yabancı dil öğretiminin temel amacı hedef dilde doğru ve etkili bir iletişim becerisi kazandırmak olduğundan iletişimin ve bilgi ediniminin temelini oluşturan dinleme eğitimine gereken hassasiyetin gösterilmesi gerekir. 2020 yılında güncellenen “Diller İçin Ortak Avrupa Referans Çerçevesi”nin versiyonunda, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi alanında yapılacak faaliyetlerin ve kullanılan materyallerin CEFRCV’deki prozodi özelliklerine uygun olarak hazırlanması gerektiği belirtilmektedir. Bu sebeple Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin Türkçenin telaffuzunu ve prozodisini doğru öğrenebilmeleri ve ifade edebilmeleri için hazırlanan setlerde yer alan dinleme kayıtlarının bu doğrultuda özenle hazırlanması gerekmektedir. Bu çalışma, yurt içinde ve yurt dışında yaygın olarak kullanılan İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretimi Setindeki (İYTÖS) dinleme kayıtlarının prozodik yeterliliğini tespit etmeye yöneliktir. Doküman incelemesi yönteminin kullanıldığı çalışmada söz konusu setin A1-A2-B1-B2 seviyelerine yönelik hazırlanmış dinleme kayıtları örneklem olarak alınmıştır. Dinleme kayıtları vurgu, odak, tonlama, süre ve durak yönünden incelenmiş ve uzmanlar tarafından belirlenen hatalı sesletimler, PRAAT konuşma çözümleme yazılımıyla kontrol edilmiştir. Sıklık ve yüzde analizleri yapılan veriler tablolar halinde sunulmuştur. Çalışmada, İYTÖS’de yer alan dinleme kayıtlarında prozodik açıdan hatalar tespit edilmiş ve bu doğrultuda önerilerde bulunulmuştur.
Keywords : Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi, dinleme eğitimi, telaffuz, prozodi, PRAAT

ORIGINAL ARTICLE URL