Reflection of British imperialism in the Ottoman Empire; Baltalimani Trade Agreement

Authors : Atilla AYDIN

Pages : 101-114

View : 40 | Download : 10

Publication Date : 2021-08-07

Article Type : Research Paper

Abstract :Merkantilizm ile başlayan ve sanayi devrimiyle devam eden süreçte Avrupa devletleri önemli üretim artışları kaydetmiştir. Sanayi devrimini başlatan İngiltere, artan üretimini pazarlayabilmek ve ihtiyacı olan hammaddeleri alabilmek için dış pazarlara açılmıştır. Osmanlı İmparatorluğu pazarının İngiltere’ye mesafesinin kısa olması ve imparatorluğun yoğun nüfusu, İngiltere için cazip koşullar olarak öne çıkmıştır. Merkantilizm döneminde Osmanlı sermayesinin aşınmış olması ve kapitülasyon anlaşmaları nedeniyle ekonomik yapı güçsüz düşmüştür. Bu nedenle Osmanlı ekonomisi sanayi devrimine savunmasız yakalanmıştır. Siyasi koşulların da uygun hale gelmesiyle 1838 yılında İngiltere ile Osmanlı İmparatorluğu arasında Baltalimanı Ticaret Anlaşması imzalanmıştır. Bu çalışmanın amacı anlaşmaya giden sürecin mekanizmalarını ortaya koymak ve anlaşmanın sonuçlarını analiz etmektir. Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle Osmanlı yerli üretimi çökmüştür. Ayrıca Osmanlı ekonomisi dışa bağımlı bir hale gelmiş ve borç batağına girmiştir. Bu çerçevede anlaşmanın Avrupa finans kapitali açısından sonuçları da analiz edilmiştir. Anlaşmayla Osmanlı’nın değişen siyasal yapısının ortaya konması bu çalışmanın diğer bir çıktısını oluşturmuştur. Baltalimanı Ticaret Anlaşması’nın tarihsel süreç içinde neden ve sonuçlarının ortaya konmasıyla günümüzün küreselleşen ekonomik dünyasına ışık tutulması amaçlanmıştır
Keywords : merkantalizm, sanayi devrimi, emperyalizm, ingiltere, osmanlı imparatorluğu

ORIGINAL ARTICLE URL