Çeşitlilik Yönetimi: Paradigmalar, Stratejik Yaklaşımlar ve Türkiye Yazınında Araştırma Boşlukları

Authors : Adem Pala

Pages : 141-168

Doi:10.58767/joinbat.1790380

View : 71 | Download : 211

Publication Date : 2025-12-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, çeşitlilik ve çeşitlilik yönetimi kavramlarını tarihsel gelişim, paradigmalar ve stratejik yaklaşımlar çerçevesinde inceleyerek, organizasyonların bu yaklaşımları değişim ve rekabet süreçlerine nasıl entegre edebileceğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma, Kaynak Temelli Görüş (RBV) ve Kurum Temelli Görüş (IBV) kuramsal çerçevesi üzerine inşa edilmiştir. Yöntem olarak, ulusal ve uluslararası literatürde yer alan, 179’u yerli olmak üzere geniş bir kaynak taramasına dayalı kuramsal derleme yapılmıştır. Paradigmalar (Ayrımcılık ve Adalet, Erişim ve Meşruiyet, Öğrenme ve Etkililik, Direnç) ile işletmelerin stratejik tepkileri, karşılaştırmalı ve tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular, çeşitlilik yönetiminin yalnızca insan kaynakları stratejisi değil, aynı zamanda maliyet avantajı, yenilikçilik, problem çözme kapasitesi ve sistem esnekliğini artıran stratejik bir rekabet unsuru olduğunu göstermektedir. Etkili uygulama için liderlik, eğitim, kültür denetimi ve paydaş katılımının kritik rol oynadığı belirlenmiştir. Çalışma, Türkiye literatüründe sınırlı olarak incelenen stratejik boyutu sistematik biçimde ele almakta ve işletmelere sürdürülebilir rekabet avantajı sağlayacak öneriler sunmaktadır.
Keywords : Çeşitlilik yönetimi, paradigmalar, stratejik yaklaşımlar, kaynak temelli görüş, kurum temelli görüş

ORIGINAL ARTICLE URL