ATA'NIN MİHMANI: İRAN ŞAHI RIZA PEHLEVİ'NİN TÜRKİYE ZİYARETİ'NDEKİ TEŞRİFAT VE ZİYARETE DAİR MÜHİM NOTLAR

Authors : Eralp Yaşar AZAP

Pages : 17-32

Doi:10.46955/ankuayd.1068220

View : 56 | Download : 21

Publication Date : 2022-05-01

Article Type : Research Paper

Abstract :İki lider, geçmişte hayli problemli olan ilişkileri düzeltmek adına en başından itibaren ciddi çalışmalara girişti. Türkiye Cumhuriyeti ve İran, aralarında en büyük problem olarak temayüz eden sınır sorunlarının çözümü için, yıllarca mücadele etti. 1932 yılına kadar Türkiye Cumhuriyeti ve İran Devleti gel gitlerle dolu ilişkilerinde yeni bir sayfa açarak, sınır sorunlarını nihayete erdirecek antlaşmaya imza attılar. Bu antlaşmanın yaratmış olduğu olumlu rüzgârı devam ettirmek isteyen iki devletin lideri, 1934 yılının Haziran ayında Türkiye’de bir araya geldi. Atatürk’ün davetiyle gerçekleşen İran Şahı Rıza Pehlevî’nin Türkiye ziyaretinin siyasi ve sosyal birçok anlamı bulunmaktaydı. Daha önce üzerinde durulan hususlardan ayrı olarak bu çalışma, İran Şahı Rıza Pehlevî’ye Türkiye’de uygulanan resmî protokolü ele almak için hazırlandı. Protokole ait hususlar ele alınmadan evvel, ilişkilerin geçmişi ve ziyaretin gerçekleşme sebeplerine değinildi. Ayrıca bu çalışma, ziyarete dair yine daha önce üzerinde çok fazla durulmayan veya hiç ele alınmayan önemli bazı detayları, uygulanan protokolün kaleme alındığı bazı kısımlardaki gibi, yayımlanmamış belgeler üzerinden ortaya koymaya çalıştı. Tüm bu belgeler, Cumhurbaşkanlığı Arşivi’ndeki Atatürk dönemini içeren tasnifli dosyalardan temin edildi.
Keywords : Atatürk, İran, Rıza Şah Pehlevî, Türkiye, Ziyaret

ORIGINAL ARTICLE URL