TÜRKİYE’DE SAĞLIK TURİZM GELİRLERİ VE DÖVİZ KURU ARASINDAKİ İLİŞKİNİN VEKTÖR OTOREGRESİF MODEL İLE ANALİZİ

Authors : Duygu Kalkay, Semih Sarıipek

Pages : 182-200

Doi:10.58884/akademik-hassasiyetler.1671155

View : 100 | Download : 193

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmanın amacı, Türkiye\\\'nin 2012:1-2024:1 dönemini kapsayan üç aylık zaman serisi verilerini kullanarak sağlık turizmi gelirleri, reel efektif döviz kuru, sağlık turisti sayısı ve enflasyon oranı arasındaki ilişkileri araştırmaktır. Değişkenler arasındaki dinamik ilişkiler Vektör Otoregresif Model (VAR) temelli Granger nedensellik ve etki-tepki analizleri ile incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre kısa dönemde döviz kuru ve sağlık turist sayısının hem sağlık turizm gelirleri hem de enflasyon arasında ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca sağlık turizm gelirleri ile enflasyon arasında da söz konusu dönemde ilişki tespit edilmiştir. Uzun dönemde ise bütün değişkenlerin arasında bir ilişki olduğu görülmektedir. Ayrıca döviz kurunda oluşan bir birimlik standart sapma şokunun sağlık turizm gelirleri üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir. Bu etki-tepki diğer değişkenler ve sağlık turizm gelirleri arasında da gözlemlenmiştir. Sonuç olarak sağlık turizmi gelirleri ile döviz kuru arasında kısa dönemde belirgin bir ilişki bulunmasa da uzun dönemde aralarında etkileşim söz konusudur. Turizm talebine yönelik literatürde çeşitli çalışmalar bulunmasına rağmen Türkiye’de sağlık turizmi talebine yönelik sınırlı çalışmanın olması ve döviz kuru ile arasındaki ilişkinin nicel olarak ele alınması araştırmanın önemini artırmaktadır.
Keywords : Sağlık Turizm Gelirleri, Döviz Kuru, Granger Nedensellik Analizi, Vektör Otoregresif Model

ORIGINAL ARTICLE URL