Biyolojik Uzaklığın Belirlenmesinde Ölçülemeyen Diş Özellikleri Verilerinin Analizi: Geçmiş Anadolu Toplulukları Özelinde AnthropMMD Yönteminin Denenmesi

Authors : Ali AKBABA, Mustafa ÖZKAN

Pages : 94-100

Doi:10.33613/antropolojidergisi.641416

View : 32 | Download : 15

Publication Date : 2019-12-20

Article Type : Research Paper

Abstract :Toplumların biyolojik uzaklıklarının belirlenmesinde başta genetik çalışmalar olmak üzere, linguistik, antropometrik, osteometrik, odontometrik ve antroposkopik birçok farklı veri kaynağından yararlanılmaktadır. Genetik çalışmalar, ciddi bir altyapı gereksinimi ve yüksek maliyetinden dolayı dışarıda bırakılacak olursa biyolojik uzaklık çalışmalarında ölçülemeyen diş özellikleri diğer iskelet özelliklerine göre birçok avantaja sahiptir. Bu avantajlar, çok etkenli bir kalıtıma insert ignore into journalissuearticles values(genetik, epigenetik ve çevresel); sahip olmaları, cinsiyetler arasında anlamlı bir farklılık göstermemeleri, tutarlı bir sağ ve sol çene tarafı farklılığının olmaması, gözlem içi ve gözlemciler arası uyumu sağlayan standart bir kaydetme sistemine insert ignore into journalissuearticles values(Arizona State Üniversitesi Dental Antropoloji Sistemi / ASUDAS); sahip olmalarıdır. Ölçülemeyen diş özelliklerinin tanımlanması ve derecelendirilmesi için geliştirilen sistem ve standartla birlikte elde edilen verilerin doğru bir şekilde analiz edilmesi için kullanılan istatistiksel yöntemler insert ignore into journalissuearticles values(Mean Measure of Divergence / MMD, Mahalonobis D2); ve bu yöntemlerin uygulandığı programlar da insert ignore into journalissuearticles values(R, SPSS, C++); oldukça önemlidir. İlgili bu çalışmada da amaç Anadolu örnekleri özelinde, MMD istatistiğini temel alarak R programlama dili üzerinde geliştirilen AnthropMMD paket programının özelliklerini ve grafiksel kullanıcı arayüzünün avantajlarını göstermek ve elde edilen sonuçları tartışmaktır. Bu amaçla “AnthropMMD” paket programı Topaklı insert ignore into journalissuearticles values(TP / Nevşehir);, Klazomenai insert ignore into journalissuearticles values(KLZ / İzmir);, İzmir Demir Çelik Limanı insert ignore into journalissuearticles values(İDÇ / İzmir); ve Batı Limanı insert ignore into journalissuearticles values(BTL / İzmir); kazılarından çıkarılan iskeletlerin ölçülemeyen diş özellikleri verilerinin bir bölümü kullanılarak denenmiştir. Sonuç olarak, diğer programlardan farklı olarak AnthropMMD paket programının ve bu programın grafiksel kullanıcı arayüzünün hem gerekli istatistiklerin hesaplanmasında hem de elde edilen verilerin grafikleştirilmesinde büyük kolaylıklar sağladığı görülmüştür. Elde edilen sonuçlar, henüz genetik verileri olmayan ilgili toplulukların, dönemsel yakınlıkları ve coğrafik konumları dikkate alındığında tahmin edilen biyolojik uzaklık ilişkileri ile tutarlıdır.
Keywords : Biyolojik Uzaklık, Ölçülemeyen Diş Özellikleri, AnthropMMD, grafiksel kullanıcı arayüzü

ORIGINAL ARTICLE URL