ANTİK MEZOPOTAMYA’DA TANRI İNANCINI YANSITAN TEOFORİK İSİMLER VE İSİM GELENEĞİ

Authors : Mehmet Emin Güler

Pages : 411-439

Doi:10.46931/aran.1776959

View : 219 | Download : 293

Publication Date : 2025-12-17

Article Type : Research Paper

Abstract :Temelde Sümer, Akad, Asur ve Babil halklarının dinî inanç ve uygulamalarına dayanan Mezopotamya Dini, dönemin toplumsal hayatının her alanında kendini göstermektedir. Özellikle dönemin isim verme geleneğinde bu etki, teoforik (tanrı adını içeren) isimler biçiminde ortaya çıkmaktadır. Çocuklarına genellikle teoforik isimler veren bu uygarlığın insanları, bu şekilde tanrılara yönelik inançlarını ve onlardan beklentilerini ifade etmiştir. Bu uygarlığın dinî inançlarına açılan bir pencere niteliği sergileyen teoforik isimler, aynı zamanda birey ile tanrı ilişkisi ve bağı konusunda önemli bilgiler içermektedir. Çivi yazılı metinlerde geçen teoforik şahıs isimleri, panteizm ve vahdet-i vücut inancının izlerini taşımaktadır. Bununla birlikte bazı şahıs isimleri, tanrının varlığının sorgulandığını belli bir oranda göstermektedir. Batı Dünyasında çok sayıda ve kapsamlı araştırmaların ve yayınların yapıldığı Mezopotamya’nın şahıs isimleri ve teoforik kişi adları konusunda ülkemizde neredeyse hiçbir çalışma bulunmamaktadır. Bundan dolayı bu çalışma, söz konusu alanda büyük bir eksikliği gidermeyi ve bu alana yönelik ilgileri çekerek kapsamlı araştırmaların yapılmasına ön ayak olmayı hedeflemektedir. Bu çalışmada deskriptif ve tarihi karşılaştırma yöntemi tercih edilmektedir. Bu dinamik ve işlevsel yöntemlerin, konuya zenginlik ve derinlik katacağı düşünülmektedir. Bununla birlikte onomastik ve filolojik yöntemler göz ardı edilmemektedir. Eskiçağ Tarihi merkezli multidisipliner yaklaşım, bu çalışmanın ortaya çıkmasında ve şekillenmesinde etkili olmuştur.
Keywords : Antik Mezopotamya, İsimlendirme, Teoforik İsimler, Tanrı İnancı.

ORIGINAL ARTICLE URL