Türkiye’de Okul Öncesi Eğitimde Doğa Temelli Uygulamalar Üzerine Yapılmış Araştırmaların Sistematik Derlemesi

Authors : Büşra Arı Ersan, Fatih Şeker

Pages : 63-84

Doi:10.31455/asya.1771846

View : 237 | Download : 352

Publication Date : 2026-01-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada Türkiye’de okul öncesi dönem çocuklarıyla yapılmış doğa temelli çalışmaları değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışmada sistematik derleme yöntemi kullanılarak YÖK Ulusal Tez Merkezi, TR Dizin ve Google Akademik veri tabanlarında tarama yapılmıştır. Tarama sonucunda 34 çalışma bu çalışmanın kapsamına alınmıştır. Kapsama alınan çalışmalar; yayın türü, yayın yılı, amaçları, ölçülen beceri türleri, araştırma yöntemi, kullanılan ölçme araçları, analiz teknikleri ile öne çıkan sonuçları ve önerileri açısından incelenmiştir. Araştırma bulgularına göre; çalışmaların çoğunluğunun makale türünde olduğu, tezlerin ise büyük ölçüde yüksek lisans düzeyinde olduğu belirlenmiştir. Çalışmaların çoğunluğunun 2023 yılında yayınlandığı saptanmıştır. Çalışmaların amaçlarında çoğunlukla çevre eğitimi, doğa eğitimi, orman okulu temaları öne çıkarken; ölçülmek istenen becerilerde çevresel tutum, farkındalık, doğa algısı, sosyal beceriler ön plandadır. Yöntem bakımından en fazla nitel araştırmalar tercih edilmiş, veri toplama aracı olarak ölçekler, görüşme formları sıklıkla kullanılmıştır. Analiz tekniklerinde en çok t-testi, içerik analizi, Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Çalışmaların bulguları, doğa temelli uygulamaların çocukların çevresel farkındalık, sosyal gelişim ve doğaya karşı olumlu tutumlarını desteklediğini göstermektedir.
Keywords : Okul Öncesi Dönem, Çevre Eğitimi, Doğa Temelli, Orman Okulu

ORIGINAL ARTICLE URL