TEK PARTİLİ YILLARIN EKONOMİ POLİTİĞİNDE ETİBANK’IN KROM MADENCİLİĞİ
Authors : Özkan DEMİR
Pages : 31-38
Doi:10.31455/asya.486064
View : 41 | Download : 10
Publication Date : 2018-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Cumhuriyet’in ilanıyla beraber sadece siyasi alanda değil ekonomik alanda da yeni Türk Devleti’nde politika değişikliğine gidilmiştir. Osmanlı Devleti zamanında yabancılara verilen imtiyazlar, ekonomik bağımsızlığa ters düşen uygulamalar olduğu için Cumhuriyet hükümetleri ilk olarak milli bir ekonomi oluşturma gayreti içerisine girmişlerdir. Başlangıçta özel teşebbüsü destekleyici adımlar atılmasına rağmen istenilen düzeyde yatırım yapılmayınca ekonomik politikada değişikliğe gidilmiştir. Bu doğrultuda 1930’lu yılların Türkiye’sinde Devletçilik adı verilen bir kavram ortaya çıkmıştır. Bu dönemde yabancıların elinde olan imtiyazlar zamanla devlet tarafından satın alınarak ekonomideki bağımsızlaşma çabaları doğrultusunda önemli adımlar atılmıştır. Ekonominin önemli bir alanı olan madencilik alanında da birçok maden işletmesinin imtiyazı satın alınmış ve ocaklar millileştirilmiştir. 1935’te kurulan Etibank, Türkiye’nin yer altı ve yer üstü servetlerini ortaya çıkarmak için faaliyet göstermiştir. Devlet adına maden ocaklarını açma ve işletme görevini yürüten banka başta kömür, bakır ve krom olmak üzere maddi açıdan kâr getiren alanlara öncelik vermiştir. Dünyada krom bakımından zengin ülke olarak bilinen Türkiye’de de Elazığ Guleman bölgesindeki krom madeni 1936 yılında Etibank tarafından işletmeye alınmıştır. Ülke krom ihtiyacının % 60’tan fazlası yapılan yatırımlar sonucunda Guleman kromlarından elde edilmiştir. Bölgeye getirdikleri vasıtasıyla sadece maden üretimi yapılmayıp sosyal ve ekonomik anlamda da Etibank maden işletmelerinin katkısı ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada Cumhuriyet’in ilk dönemlerindeki ekonomik politikalara değinilmiş ve Etibank’ın krom madenciliği hakkında incelemede bulunulmuştur.Keywords : Etibank, Guleman, Ekonomi, Sanayi, Krom, Guleman
ORIGINAL ARTICLE URL