Osmanlı Döneminde Kurulan İki İşçi Cemiyeti Tütün Amelesi Saadet Cemiyeti, İzmir Elbise Amelesi Cemiyeti

Osmanlı döneminde, bağımlı/ücretli çalışma kavramı, II. Mahmut döneminde ordunun ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla “Beykoz Kundura”, “Feshane”, “Tophane” gibi fabrikaların kurulmasıyla anlam kazanmıştır. Söz konusu fabrikalarda çalışan işçilerinin örgütlenme çabaları, kısmen XIX. yüzyılın sonları ve XX. yüzyılın başlarında ortaya çıkmışsa da, işçi örgütlenmelerinin hem nitelik hem de nicelik bakımından gelişimi, göreli özgürlük ortamı sağlayan II. Meşrutiyet`in ilanı sonrası gerçekleşmiştir. Makalede, 1901`de kurulan “Tütün Saadet Cemiyeti” ve 1910`da kurulan “İzmir Elbise Amelesi Cemiyeti”nin faaliyetleri, karşılaştıkları sorunlar ve nizamnameleri hakkında bilgi verilmiştir