Buhârî Sahîh’te Rivâyet İçin Likâ Şartı Arıyor Mu? Mu’temir b. Süleymân’ın Babası Süleymân b. Tarhân’dan Naklettiği Hadisler Örnekliğinde

Authors : Muhammed Akdoğan

Pages : 303-326

Doi:10.33931/dergiabant.1736554

View : 383 | Download : 239

Publication Date : 2025-11-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Buhârî’nin (öl. 256/870) Sahîh’i hadis alanında yapılan çalışmaların en önemlilerindendir. Onun sahîh hadisleri toplamak için öne sürdüğü kriterlerden biri “an” lafzı ile yaptığı rivâyetlerde “likâ”yı (yüz yüze görüşme) ileri sürdüğü alanın uzmanları tarafından bilinmektedir. Hadis alanında yazılan pek çok eserde veya yapılan pek çok çalışmada onun bu yönüne özellikle vurgu yapılmaktadır. Buhârî’nin likâ şartı genel olarak kabul görmekle birlikte, bu ilkenin spesifik isnadlar üzerindeki pratik uygulamalarını analiz eden çalışmalar sınırlıdır. Bu makale, bu boşluğu doldurmayı hedeflemektedir. Bu çalışmada bununla birlikte onun bu şartını uygulayıp uygulamadığı, hadisin senedinde yer alan râvilerin ilmî yeterlilikleri, hadislerin kaynağı bakımından türü ve isnadlarının durumu belirlemek de amaç edinilmiştir. Hadiste sika kabul edilen Süleymân b. Tarhân (öl. 143/761) – Mu’temir b. Süleymân (öl. 187/803) tarîkiyle nakledilen hadisler likâ bağlamında bu çalışmaya uygun bir örnek olacağı düşünülmüştür. Bu tarikle, Buhârî’de otuz altı hadis nakledildiği tespit edilmiştir. Enes b. Mâlik hariç, bu hadisleri nakledenlerin hepsinin Basralı olduğu görülmüştür. Bu bilgiler, Buhârî’nin “an” lafzı ile yaptığı nakillerde “likâ” şartını hassasiyetle uyguladığının bir göstergesi olmuştur.
Keywords : Hadis, Buhârî, Sahîh, Süleymân b. Tarhân, Mu’temir b. Süleymân

ORIGINAL ARTICLE URL