Alternatif Eğitimin Temel Kuramları ve Uygulamaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Tekli Durum Çalışması

Authors : Simay Canlar Morkoç, Seval Fer

Pages : 34-68

View : 71 | Download : 122

Publication Date : 2026-01-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Eğitim üzerine çalışan düşünürler, çocuk, öğrenme, okul, öğretmen ve öğretim gibi kavramlar etrafında insanın gelişim sürecini anlamaya çalışarak; bireylerin bağımsız, topluma faydalı, üretken ve sorumluluk sahibi kişiler olarak nasıl yetiştirilebileceğine dair kuramlar geliştirmişlerdir. Eğitime çocuk merkezli bir bakış sunan Dewey’in yaşantıya dayalı öğrenme ilkesi, Vygotsky’nin yakınsak gelişim alanı kuramı ve Freire’nin eleştirel pedagoji anlayışı, 20. yüzyılda yaygınlaşan geleneksel eğitim sistemlerinin çocuklara ulaşmakta yetersiz kaldığını savunan kişi ve kurumlar tarafından benimsenmiş ve Alternatif Eğitimin kuramsal temelleri olarak kabul edilmiştir. Bu çalışma, Alternatif Eğitimin kuramsal temellerinin günümüzdeki uygulamalarla nasıl ilişkilendiğini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, Türkiye’deki en köklü alternatif okullardan birinde görev yapan beş öğretmen ve öğrenim gören beş öğrenciyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Öğretmen görüşmeleri, kuramsal ilkelere bağlılık gösterilse de uygulamaların yönetimsel ve finansal sınırlılıklar nedeniyle sekteye uğrayabildiğini ortaya koymuştur. Öğrenciler ise, bu okulda geçirdikleri süre boyunca kendilerini ait hissettiklerini, bir birey olarak değer gördüklerini ve karar süreçlerine katılabildiklerini ifade etmişlerdir. Bu araştırma, alternatif eğitimde kuram ve uygulama arasındaki ilişkiyi eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirmeyi hedeflemektedir.
Keywords : alternatif eğitim, kuramlar, Dewey, Vygotsky, Freire

ORIGINAL ARTICLE URL