ORTAOKUL ÖĞRENCİLERİNİN DİNLEME BECERİSİNE YÖNELİK OLARAK KULLANDIKLARI ÜSTBİLİŞ STRATEJİLERİNİN BELİRLENMESİ

Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin dinleme öncesinde, dinleme sürecinde ve dinleme sonrasında kullandıkları üstbiliş stratejilerini saptamaktır. Nitel araştırma desenlerinden durum çalışması olarak desenlenen araştırmada Çukurova, Yüreğir ve Seyhan ilçelerinde bulunan, altı farklı okulda öğrenim gören 24 öğrenciyle görüşmeler yapılmıştır. Söz konusu öğrenciler belirlenirken amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen veriler NVivo Nitel Veri Analizi Programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda dinleme öncesinde öğrencilerin çoğunun tahmin stratejisini kullandığı, tahmin stratejisine yönelik olarak en çok dinleyecekleri metnin başlığına bakarak içeriği tahminde bulunmaya çalıştıkları, planlama stratejisini ise tahmin stratejisine nazaran daha az öğrencinin kullandığı saptanmıştır. Ayrıca dinleme öncesinde hiçbir strateji kullanmayan öğrencilerin de bulunduğu tespit edilmiştir. Dinleme sürecinde izleme stratejisinin daha çok kullanıldığı görülmüştür. Dinleme sonrasında ise öğrencilerin tümünün anlamayı değerlendirmeye yönelik stratejiler kullandığı, en çok dinledikleriyle ilgili soruları cevapladıkları ve dinledikleri metni özetledikleri saptanmış, en az kullanılan stratejinin amaca ulaşmayı değerlendirme olduğu tespit edilmiştir.