Dijital aile iletişimi: Ebeveyn dijital medya okuryazarlığı modeli üzerine kavramsal bir çalışma

Authors : Mustafa Böyük

Pages : 1169-1183

Doi:10.48070/erciyesakademi.1801264

View : 111 | Download : 258

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Dijital medya ortamlarının algoritmik yapısı, çocukların medya deneyimlerini ve ebeveynlerin bu deneyimler üzerindeki kontrolünü derinden dönüştürmektedir. Bu çalışma, ebeveynlerin dijital medya okuryazarlığını, algoritmalarla baş etme stratejileri bağlamında kavramsallaştıran özgün bir model önerisi sunmaktadır. Literatür taraması ve kavramsal analiz yöntemleriyle geliştirilen Ebeveyn Dijital Medya Okuryazarlığı Modeli (EDMOM), algoritmik farkındalık, eleştirel dijital okuryazarlık, yönlendirici ebeveynlik stratejileri ve algoritmik direnç/uyum bileşenlerinden oluşmaktadır. Model, ebeveynlerin çocuklarının medya tüketimini bilinçli ve etik temelde yönlendirmeleri için gereken bilgi, tutum ve davranışları bütüncül biçimde açıklamaktadır. Çalışmanın sonuçları, dijital medya okuryazarlığı eğitimlerinin ve aile rehberlik programlarının algoritmik boyutu içermesi gerektiğini vurgulamakta; ebeveynlerin sadece içerik odaklı değil, aynı zamanda teknoloji altyapısına eleştirel yaklaşan bir medya okuryazarlığına gereksinim duyduğunu göstermektedir. Model, hem akademik araştırmalarda hem de uygulamada ebeveynlerin dijital medya ile etkileşimlerini anlamak ve geliştirmek adına önemli bir çerçeve sunmaktadır.
Keywords : Dijital Ebeveynlik, Dijital Medya Okuryazarlığı, Dijital Etik, Aile İletişimi

ORIGINAL ARTICLE URL