Viktor Pelevin’in Omon Ra adlı romanına heterotopolojik bir yaklaşım

Authors : Halil YILMAZ, Arif YILDIRIM

Pages : 1065-1074

Doi:10.48070/erciyesakademi.934253

View : 30 | Download : 14

Publication Date : 2021-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Viktor Pelevin’in 1992 yılında yayımlanan ilk romanı Omon Ra’nın Michel Foucault’nun heterotopya kuramı üzerinden ele alınması bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Esere böylesine bir yönden bakmakla eserde heterotopyalara rastlanıp rastlanılmayacağını saptamak amaçlanmaktadır. Böylelikle eserin farklı bir bakış açısından okunmasına katkı sağlamak da çalışmanın amaçları arasında yer alır. Bu türden bir çalışmayı yürütmek eseri farklı bir perspektiften yorumlamayı mümkün kılmasının yanı sıra Viktor Pelevin’in edebi yaratıcılığında sıklıkla rastlanılabilen kapalı mekânlarda oluşan kendine dönme, kendini sorgulama sonucunda meydana gelen direnç durumlarının belli ögeler üzerinden aktarıldığını görmeyi de mümkün kılmaktadır. Çalışmanın amaçları doğrultusunda Michel Foucault tarafından 1967’de kaleme alınıp içerisinde heterotopya ve heterotopolojinin tanımlandığı Başka Mekânlara Dair adlı metin çalışmanın rehberi olarak kabul edilip romanın bu kuram üzerinden incelenmesi çalışmanın yöntemi olarak belirlenmiştir. Heterotopya daha çok dış mekânı ilgilendiren bir kavram olsa da metin içerisinde geçişi sağlayan düşüncelerin iç mekânda geçtiği göz önünde bulundurularak iç mekân bileşenlerinin çözümlenmesi yöntemine de başvurulmaktadır. Yürütülen çalışmada romanın belli kısımlarında tekrar eden gastronomik ögelerin mekânsal geçişi tetiklediği, mekânsal geçişin gerçekleştiği yerlerin de askeri okullar olduğu görülmüş, askeri okulların metin içerisinde Sovyet ideolojisine hizmet etme, belirli ritüellere sahip olma gibi göz önünde olan heterotopolojik özelliklerinden ziyade esasen geçişin yaşandığı heterotopyalar olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : Heterotopya, Mekânın Poetikası, Viktor Pelevin, Omon Ra, Michel Foucault

ORIGINAL ARTICLE URL