KAHRAMANMARAŞ AĞIZLARI SÖZ VARLIĞINDA ARKAİK UNSURLAR

Authors : Burak Telli

Pages : 63-80

View : 104 | Download : 108

Publication Date : 2024-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Kahramanmaraş, tarihi ve kültürel anlamda oldukça zengin birikime sahip bir Anadolu şehridir. Söz konusu bu zenginlik yöre insanının duygu ve düşünce dünyasına da etki etmiş ve dile dökülerek zengin bir söz varlığı birikimi ortaya koymuştur. Yöreye ait söz varlığı içerisinde söyleyiş farklılıkları dışında sadece mahalli sözcük olarak binlerce örnek bulmak mümkündür. Yörenin uzun yıllardır Türk yurdu olması ve bu sebeple Türkçenin uzun yıllardır yörede var olması Türkçenin tarihi dönemlerine ait birtakım söz varlıklarının bugüne ulaşmasına vesile olmuştur. Yörede bugün yaşayan birçok söz varlığı unsurunun tarihi dönemlerde var olduğu ancak bugün yazı dilimizde kullanımdan düştüğü görülmektedir. Bazı çalışmalarda dilin tarihi dönemlerinde kullanılan unsurların bugün de görülüyor olması bir arkaik durum olarak görülemeyeceği ifade edilmiştir. Arkaiklik olabilmesi için diğer bir ağız bölgesi ya da lehçe ile karşılaştırılarak buna karar verilebileceği belirtilmiştir. Biz de bu görüşe katılmaktayız. O sebeple Kahramanmaraş ağzındaki arkaik unsurlar ortaya koyulurken bugünün yazı dili ile karşılaştırılarak bir tespit yapılmıştır. Çalışma neticesinde 52 söz varlığı unsuru arkaik olarak tespit edilmiştir. Bu söz varlıklarının bir kısmının Eski Türkçe dönemine, bir kısmının DLT’ye, bir kısmının da Anadolu coğrafyasındaki 13. yy.a kadar izi sürülebilmiştir. Arkaik olarak belirtilen söz varlıklarının büyük bir kısmının tarihi dönemlerdeki anlamını koruduğu görülmüştür.
Keywords : Arkaik, Eskicil, Söz Varlığı, Ağız, Kahramanmaraş

ORIGINAL ARTICLE URL