Uzaktan Algılama İle Kentsel Isı Adasının Zamansal Ve Mekansal Değişiminin Tespiti: Eskişehir Örneği

Authors : Seda Koca, Serpil Mentese

Pages : 161-177

Doi:10.29128/geomatik.1806504

View : 165 | Download : 369

Publication Date : 2025-12-16

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, 1990 ile 2023 yılları arasında Eskişehir şehir merkezi ve çevresinde arazi örtüsü ve arazi kullanımı (AÖAK) değişimlerinin yer yüzey sıcaklığı (YYS) ve kentsel ısı adası (KIA) etkisi üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Mevsimsel YYS değerlerini analiz etmek için CORINE Arazi Örtüsü (CORINE) verileri ve Landsat uydu görüntüleri kullanılmıştır. Mekânsal ve zamansal analizler, kış aylarında en yüksek YYS değerlerinin sürekli sulanan tarım arazilerinde, yaz aylarında ise en yüksek YYS değerlerinin havaalanları, sanayi bölgeleri ve sulanmayan tarım arazilerinde görüldüğünü ortaya koymaktadır. KIA etkisi mekânsal olarak farklılık göstermekte olup, bitki örtüsünün bulunmadığı yoğun yapılaşmış alanlarda daha belirgindir. Buna karşılık, yeşil alanlar, üniversite kampüsleri ve Porsuk Nehri yakınındaki alanlar sıcaklıkların dengelenmesine katkı sağlamaktadır. Yıl boyunca tutarlı bir KIA etkisi gözlenmemekle birlikte yaz aylarında yerel KIA sıcak noktaları ortaya çıkmaktadır. Mevcut sürdürülemez arazi kullanım modellerinin devam etmesi durumunda, KIA etkisinin daha da yoğunlaşması beklenmektedir. Bu bulgular, kentsel iklim hususlarının planlama süreçlerine entegre edilmesinin önemini vurgulamaktadır. Önerilen stratejiler arasında iklim duyarlı kentsel haritaların geliştirilmesi, açık renkli malzeme kullanımının teşvik edilmesi, yeşil altyapının genişletilmesi ve arazi kullanım planlamasında KIA azaltımına yönelik politikaların benimsenmesi yer almaktadır. Bu çalışma, sürdürülebilir kalkınma uygulamaları aracılığıyla kentsel iklim direncini artırmayı hedefleyen yerel yöneticilere bilimsel bir temel sunmaktadır.
Keywords : Uzaktan Algılama, Kentsel ısı adası, Arazi örtüsü ve arazi kullanımı, coğrafi bilgi sistemleri, yer yüzey sıcaklığı

ORIGINAL ARTICLE URL