Eserleri Üzerinden Tirmizî ve Dârimî’nin Hocalık-Talebelik İlişkisini Okumak
Authors : Hüseyin Akyüz
Pages : 1-40
Doi:10.61218/hadith.1574472
View : 148 | Download : 156
Publication Date : 2024-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Kur’an’ın beyanı olan hadisler, ilk asırlardan beri dikkatli bir şekilde takip edilmiş ve kaydedilmiştir. Bu bağlamda Müslümanlar, duyup öğrendikleri hadisleri hem ezberleyerek hem de yazarak muhafaza etmeye çalışmışlardır. Bununla birlikte söz konusu hadislerin bir sonraki nesle hoca-talebe ilişkisi içerisinde aktarılmasında büyük bir hassasiyet örneği sergilemişlerdir. Böylesine duyarlılıklar içinde binlerce hoca ve talebe birbirlerinden hadis almış (tahammül) ve birbirlerine hadis aktarmışlardır (edâ). Bu makalede, Horasan bölgesinde yetişen âlimlerin önde gelenlerinden olan Dârimî (ö. 255/869) ve Tirmizî’nin (ö. 279/892) hocalık-talebelik ilişkisi netleştirilmeye çalışılmıştır. Öncelikle biyografik literatürden bu ilişkiye dair gerekli veriler toplanmıştır. Akabinde onların arasındaki hoca-talebe irtibatının isabeti test edilmiştir. Bunun için Tirmizî’nin eserlerinde Dârimî’den rivayet edilen hadis(ler)in bizzat onun kitaplarındaki rivayet(ler)le mukayesesi yapılmıştır. Bu mukayeseli araştırma sonucunda; Tirmizî’nin, hocası Dârimî’den tahric ettiği hadislerin bazılarının sened ve metin açısından birebir ya da kısmen benzer olduğu tespit edilmiştir. Tirmizî’nin eserlerinde yer alan toplam 84 rivayetten, 67 civarındaki rivayete Dârimî’nin Sünen’inde rastlanılmamıştır. Ayrıca bu çalışmada Tirmizî’nin cerh-ta’dîl, ricâl ve hadislerin illetleri konularında Dârimî’ye yönelttiği sualler de ele alınmıştır.Keywords : Hz. Peygamber, Hadis, Tirmizî, Dârimî, Sünen
ORIGINAL ARTICLE URL