Mehmed Said Efendi’nin Misâha Risâlesi

Mehmed Said Efendi insert ignore into journalissuearticles values(ö. 1767);, Humbaracı Ahmed Paşa insert ignore into journalissuearticles values(1675-1747); olarak tanınan Claude Alexandre de Bonneval’in idaresi altında 1735 yılında kurulan Ulûfeli Humbaracı Ocağı’nda mühendis hocası olarak görev yapmıştır. Said Efendi’nin geometri ve astronomi alanlarında telif ve tercüme olarak birçok eseri bulunmaktadır. Kendisinin icat ettiğini söylediği rub‘-ı müceyyeb-i zü’lkavseyn insert ignore into journalissuearticles values(veya diğer ismiyle müsellesiye); adlı mühendislik aleti üzerine olan risâlesi ile Avrupa kaynaklarından tercüme ederek hazırladığı pergâr-ı nisbe aletini anlattığı risâlesi Mehmed Said Efendi’nin bilimsel aletlere olan ilgisini göstermektedir. Daha önce incelenmiş olan yukarıdaki risâlelere ek olarak, bu çalışmada Mehmed Said Efendi’nin 1154/1741 senesinde el-Hacc insert ignore into journalissuearticles values(Şehlâ); Ahmed Paşa için hazırladığı ve arazi ölçümünde insert ignore into journalissuearticles values(misâha); kullanılan tabla aletinden bahsettiği risâlesi tanıtılacaktır. Eserin yeni bulunan nüshalarından bahsedilecek ve çeviriyazısı da verilecektir. Bu risâle, Ebu Sehl Nu‘mân Efendi’nin tabla aleti üzerine olan Tebyînü A‘mâli’l-Misâha adlı eseriyle aynı dönemde yazıldığından iki eser arasında bir ilişki olup olmadığı üzerinde de durulacaktır.