Ruff Desen Akıcılığı Testi: Türkiye Örnekleminde Psikometrik Özelliklerinin Sınanması ve Norm Değerlerinin Belirlenmesi

Authors : Hediye Yalçıner, Deniz Atalay Ata

Pages : 192-218

Doi:10.26650/SP2024-1447917

View : 76 | Download : 86

Publication Date : 2025-08-21

Article Type : Research Paper

Abstract :Ruff Desen Akıcılığı Testi (RDAT), sözel olmayan akıcılık performansını ölçmede yaygın olarak kullanılan nöropsikolojik testlerdendir. Bu çalışmada RDAT’nin geçerlik ve güvenirlik sınama çalışmalarının yapılması ve Türkiye örnekleminde norm değerlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda, cinsiyet, eğitim ve yaş demografik değişkenleri açısından dengelenmiş sağlıklı 271 katılımcıya RDAT uygulanmıştır. Analizler RDAT’ye ait üretilen benzersiz desen sayıları, belirli desenlerin tekrar edilmesi sonucu yapılan perseveratif hata sayıları ve perseveratif hataların toplam benzersiz desen sayısına bölünmesiyle elde edilen hata oranı üzerinden yapılmıştır. Geçerlik çalışması kapsamında katılımcıların RDAT’deki puanları ile, Sözel Akıcılık Testi, Raven Standart Progresif Matrisler Testi ve İstanbul 5 Küp Planlama Kulesi Testi’nden aldıkları puanlar arasındaki ilişki Pearson korelasyon analizi yapılarak değerlendirilmiştir. Katılımcıların ilgili testlerdeki puanları arasındaki ilişkilerin anlamlı olduğu bulgulanmıştır. Güvenirlik sınama çalışması kapsamında, örneklemin tamamını temsil edecek şekilde 90 kişiye, ilk uygulamadan yaklaşık olarak altı ay sonra RDAT tekrar uygulanmış ve testin güvenirlik analizi test tekrar test yöntemiyle incelenmiştir. Testin her bir bölümünden elde edilen puanlar ve toplam puanlar ile ikinci ölçümden elde edilen puanlar arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Yapılan ilk analizler sonucunda verilerin normal dağılım göstermediği belirlenmiş olup analizler paramatrik olmayan testler ile yürütülmüştür. Parametrik olmayan test analizi sonuçları cinsiyet değişkeninin akıcılık performansı üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığını ancak eğitim ve yaş grupları arasında benzersiz desen üretimi bakımından anlamlı fark olduğunu göstermiştir. Yaş arttıkça RDAT performansının bozulması, eğitim düzeyi arttıkça performansın iyileşmesi testin geçerliğine yönelik önemli bulgular arasındadır. Sonuç olarak RDAT’nin sözel olmayan akıcılığın değerlendirilmesinde geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğuna yönelik kanıtlar elde edilmiştir. Testin Türkiye örnekleminde, farklı cinsiyet, eğitim ve yaş grubundan katılımcılar üzerinden norm değerleri belirlenmiştir. Türkiye’de akıcılığın değerlendirilmesinde uygulanabilecek bir nöropsikolojik test literatürümüze kazandırılmıştır.
Keywords : Ruff Desen Akıcılığı Testi, sözel olmayan akıcılık, geçerlik, güvenirlik, nöropsikolojik test

ORIGINAL ARTICLE URL