Mary Acemî ve Suriye’nin İlk Kadın Dergisi el-‘Arûs

Authors : Leyla Yakupoğlu Boran

Pages : 175-200

Doi:10.26650/jos.1619431

View : 71 | Download : 38

Publication Date : 2025-04-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Mary Acemî, Suriye’nin modern döneminde feminist hareketin öncüsü olarak addedilmiştir. 1900’lerin başında Suriye’nin kültür ve edebiyat hayatında oynadığı kurucu rol, ilerleyen dönemlerde hemcinslerine örnek teşkil ettiği için hem basının hem de edebî çevrelerin dikkatini çekmiş, bu sebeple hakkında birçok kitap ve makale yazılmıştır. Acemî, hem Suriye’nin Osmanlı idaresi altında olduğu dönemi hem de Fransız manda yönetimi ve İngiliz işgali dönemini idrak etmiş bir isimdir. Tüm bu yönetimlere karşı vermiş olduğu mücadeleyle tanınan yazar, bu çalışmada siyasî yönü ve görüşleriyle değil edebiyat sahasına katkıları itibariyle ele alınacaktır. Ayrıca 1910 yılında neşretmeye başladığı dergisi el-‘Arûs, Suriye’de kadınlara özgü ilk dergi olarak kabul görmesi ve işlediği konuların ehemmiyeti itibariyle bu çalışmadaki mevzubahis hususlardan biri olacaktır. Kadınların özgürlük meselesi, toplumdaki rolü, kadının eğitimi gibi birçok mühim mesele hakkında Acemî’nin kendi makalelerini yayınladığı bu dergi, Cibrân Halîl Cibrân (ö. 1931), Ahmed Şevkî (ö. 1932), Hâfiz İbrâhîm (ö. 1932), Sıdkî ez-Zehâvî (ö. 1936), Halîl Mutrân (ö. 1949), Îliyyâ Ebû Mâdî (ö. 1957) ve Mihâîl Nu‘ayme (ö. 1988) gibi birçok meşhur Arap yazar ve şâirin de çalışmalarını neşrettiği bir mecra olmuştur. Türkiye’de hakkında henüz müstakil bir çalışmaya tesadüf etmediğimiz ve Suriye’nin nahda hareketinde önemli bir yeri olan; bununla birlikte siyasî alanda benimsediği reformist ideolojiyle farklı kitlelerin dikkatini çeken Mary Acemî’nin edebî kişiliği ve edebiyat dünyasına katkıları bu çalışmanın odak noktasını oluşturacaktır.
Keywords : Mary Acemî, el-‘Arûs, kadın, feminizm, Suriye

ORIGINAL ARTICLE URL