“Özgün” Modern Amerikan Resmi ve Postmodern Sanata Geçiş Sürecinde Öncü Bir Resim: Barnett Newman’ın Onement I’i

Authors : Ö Eren Koyunoğlu
Pages : 131-144
Doi:10.26650/sty.2024.1389168
View : 153 | Download : 36
Publication Date : 2024-06-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu makale, Barnett Newman’ı ve Onement I adlı tablosunu merkeze alarak “özgün” Amerikan modern resminin oluşum ve dönüşüm sürecine bir bakış sunmaktadır. Öncelikle Amerikan İzlenimciliği ve 1913 Uluslararası Modern Sanat Sergisi (Cephanelik Sergisi) gibi önemli olaylar vasıtasıyla, Avrupa etkileriyle ortaya çıkan Amerikan modern resmi, ardından özgün Amerikan modern sanatını temsil eden “Amerikan Soyut Dışavurumculuğu”nun, II. Dünya Savaşı sonrası dönem bağlamında ortaya çıkışı incelenmiş ve Amerikan özgürlük ve bireycilik değerleriyle bağlantısı vurgulanmıştır. Ayrıca, sanat eleştirmenleri Harold Rosenberg ve Clement Greenberg’in Amerikan Soyut Dışavurumculuğunun yaratılmasındaki rolleri vurgulanarak, Rosenberg’in eylem resmine, Greenberg’in ise formalist eleştirisine odaklanılmıştır. Bu noktada alanın Türkçe terminolojisindeki problematikler de ele alınmıştır. Barnett Newman’ın Onement I adlı resmi, boyanın fiziksel özelliklerini vurgulayarak yücelik hissini çağrıştıran görüşlerle uyum içindedir. Bununla birlikte, Onement I’i özel kılan şey, izleyicinin anlık görsel deneyimine öncelik verme, sanatçının iç dünyasının geleneksel olarak içe dönük doğasından uzaklaşma ve Amerikan modern resminin evriminin son aşaması olan ve soyut sanatın anlatısal öğelerden uzaklaşan “Post-Painterly Abstraction”ın prensipleriyle uyum içinde bulunmasıdır. Bu durum, Onement I’i önemli bir dönüm noktası olarak sanatçı-merkezli sanattan izleyici-odaklı sanata geçişin bir öncüsü haline getirmektedir. Eser böylece Post-Painterly Abstraction’ın kökenlerini oluşturmuş ve Amerikan modern resminde önemli bir evrime işaret etmiştir. Onement I, aynı zamanda modern sanattan postmodern sanata geçişin bir ifadesi olarak Amerikan Soyut Dışavurumculuğu ile yeni ortaya çıkan bu sanatsal dönem arasında bir köprü işlevini üstlenmektedir.
Keywords : Modern sanat, Amerikan Soyut Dışavurumculuğu, renk alanı resmi, eylem resmi, boyasal resim sonrası soyutlama

ORIGINAL ARTICLE URL