AFETLERE HAZIRLIK NİYETİNİ ETKİLEYEN RİSK ALGISI ÜZERİNE ARAŞTIRMA

Authors : Arzu Tuygun Toklu, İsmail Tamer Toklu

Pages : 43-62

Doi:10.17498/kdeniz.1637666

View : 54 | Download : 70

Publication Date : 2025-06-24

Article Type : Research Paper

Abstract :Dünyada önceden hiç olmadığı kadar pek çok insan artan şekilde deprem, sel, orman yangını, toprak kayması gibi afetlere maruz kalmaktadır. Tüm dünyada iklim değişiminin sonucu ortaya çıkan sel, yangın, kuraklık gibi afetler, tektonik olaylar neticesinde ortaya çıkan depremler önemli can ve mal kaybına neden olmaktadır. Türkiye için yaşanan deprem felaketleri, beklenen Marmara depremi ülkenin geleceğini stratejik olarak tehdit eden olaylardır. Kamuoyunun afetlerin getirdiği olumsuz sonuçlara yönelik farkındalığı yüksek olmasına rağmen, yeterli risk algısının olmaması afete hazırlık ve önleminin benimsenmemesine neden olmaktadır. Afetlerin oluşturduğu bu tehditlere karşı nasıl bütünsel bir yaklaşımla yanıt verileceği konusu önemli kararlar arasındadır. Afet riskinin olduğu bölgelerde yaşayanların risk algısının geliştirilmesi afetlere zamanında müdahale etme yeteneklerinin geliştirilmesine yardımcı olabilir. Bu çalışma ile insanların afetlere yönelik risk algılarının afetlere yönelik tutum ve hazırlık niyetine etkisi araştırılmaktadır. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen kişilere uygulanan web tabanlı anket ile elde edilmiştir. Verilerin analizinde PLS tabanlı yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Pazarlama bakış açısı ile yapılan bu çalışmada elde edilen bulgulara göre, risk algısı; algılanan kırılganlık ve algılanan şiddet üzerinde etkilidir. Algılanan kırılganlık, algılanan şiddet, afete yönelik tutum ve güven afete hazırlanma niyetinde etkilidir. Buna göre her bölgenin mevcut riskine göre insanlara afete hazırlık eğitimlerinin verilmesi ve bunun sürdürülebilirliğinin sağlanması uygun olacaktır. Hedef kitleyi oluşturan insanlardan elde edilen bu bilgiler kamu, özel ya da sivil toplum kuruluşlarının faaliyetlerini planlamasına destek olabilir.
Keywords : Afet, Risk algısı, Tutum, Hazırlanma niyeti

ORIGINAL ARTICLE URL