KARAR VERME SÜRECİNDE YENİ BİR YAKLAŞIM: YAPAY ZEKÂ OMBUDSMANLIĞI
Authors : Oğuzhan Erdoğan
Pages : 47-78
Doi:10.32002/ombudsmanakademik.1602388
View : 102 | Download : 105
Publication Date : 2025-06-25
Article Type : Research Paper
Abstract :Yapay zekâ (YZ), günümüzde kamu hizmetlerinin hızlı, etkin ve verimli bir şekilde sunulmasını sağlayan bir araç olarak her alanda giderek yaygınlaşmaktadır. Kamu kurum ve kuruluşları da bu teknolojiyi hızla kendi sistemlerine ve karar verme süreçlerine entegre etmektedir. Bu kurumlardan biri de ülkelerin ombudsmanlık kurumlarıdır. Ombudsmanlık kurumları bir taraftan vatandaşların kamu hizmetlerinde karşılaştığı sorunları çözme ve haklarını koruma misyonu taşırken, diğer taraftan bu kurumlar yapay zekâ teknolojileriyle birçok alanda etkileşim içinde olmaktadır. YZ, kamu hizmetlerine dair şikâyetleri hızlıca analiz ederek trendleri ve tekrar eden sorunları tespit edebilmektedir. Bu durum, ombudsmanlık kurumlarına stratejik kararlar alırken rehberlik etmektedir. Şikâyet başvuruları ve temel bilgi talepleri gibi rutin işlemler de, YZ destekli sohbet robotları (chatbotlar) aracılığıyla hızla yönetilebilmektedir. YZ, benzer vakaların geçmişte nasıl çözüldüğüne dair bilgi sağlayarak karar alıcıların daha tutarlı ve adil çözümler üretmesine de yardımcı olabilmektedir. Yapay zekâ, ombudsmanlık kurumlarının şikâyet çözüm süreçlerini hızlandırırken vatandaşlara haklarını daha etkin koruma imkânı da sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı yapay zekânın karar verme sürecine etkisi ve ombudsmanlık kurumlarında yapay zekânın uygulanabilirliğidir. Çalışmada doküman analizi ve ilişkisel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Bu kapsamda yapay zekâ kullanımı, karar verme süreci ve ombudsmanlık kurumları arasında bir ilişki kurulmuştur. Çalışma sonucun da toplumun hemen her alanında kullanılan yapay zekânın bir hak arama kurumu olan ombudsmanlık kurumlarının karar verme süreçlerinde kullanılabileceği ortaya koyulmuştur.Keywords : Ombudsmanlık, Kamu Denetçiliği Kurumu, Yapay zeka, Karar verme, Karar verme süreci
ORIGINAL ARTICLE URL