Direkli Mağarası Epi-paleolitik Dönem Yaşamsal Alan Düzenlemeleri Üzerine Bir Değerlendirme

Authors : Cevdet Merih EREK

Pages : 367-396

View : 21 | Download : 9

Publication Date : 2017-01-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Epi-paleolitik dönem, Paleolitik Çağ’ın hemen ardından ortaya çıkan bir kültürel dönemdir. Bu kültürel dönem, Pleistosen’in buzul koşulları ortadan kalktıktan sonra Holosen dönemin başlaması ile gelişmiştir. Bu dönem insanları yerkürenin ağır buzul koşullarının etkisinin yavaş yavaş ortadan kalkmasıyla bir önceki dönemin yaşam aktivitelerinden farklı bir yaşam biçimi ortaya koymaya başlamıştır. Bunun en önemli kanıtlarını yontmataş endüstrileri üzerinde görmek mümkündür. Ancak burada dönemin farklı yaşamsal alan düzenlemelerinden söz edeceğiz ki bu da zaten yaşanabilecek olan mağaraların içinin geçici yerleşim sürelerinde bile nasıl mekan düzenlemeleriyle şekillendirilmiş olduğuyla ilişkili olacaktır. Anadolu prehistoryası çalışmalarında kazı ve yüzey araştırmalarıyla ortaya konulan Epi-paleolitik dönem özelliklerini her niteliğiyle ortaya koymak biraz zordur. Bunun sebebi söz konusu dönemle ilgili kazıların azlığıdır. Bu dönemin kültürel yapılanmasını sistematik kazılarla ortaya koyan ilk sit, Antalya İli Döşemealtı İlçesi Yağca Köyü sınırlarındaki Öküzini Mağarası’dır. Bunun ardından yine bir başka mağara iskanı olan Kahramanmaraş ili Onikişubat İlçesi, Döngel Köyü’nde bulunan Direkli Mağarası gelmektedir. Direkli Mağarası, Epipaleolitik dönemin tanımlayıcı unsurlarını ortaya koyması açısından önemli olduğu kadar kültür dolgularının büyük oranda korunmuş olması açısından da önem taşımaktadır. Özellikle ocak, mezar ve yuvarlak planlı yapı izleri, Epi-paleolitik dönemin yaşama alanlarının düzenlenmesi konusunda son derece dikkat çekicidir. Bu makale, söz konusu düzenlemelerin Epi-paleolitik dönem insanlarının yaşamındaki önemini vurgulamayı hedeflemektedir.
Keywords : Epi paleolitik, Direkli Mağarası, Mezar, Anadolu, Kahramanmaraş

ORIGINAL ARTICLE URL