Görüntü ve Sesin Haptik Duyumsamasına Sinematografik Bir Bakış: India Song
Authors : Gülşah Altuğ
Pages : 214-229
Doi:10.31122/sinefilozofi.1668706
View : 82 | Download : 164
Publication Date : 2025-12-24
Article Type : Research Paper
Abstract :Sinema teknik olarak gerçeğin basitçe yeniden üretilme ya da düşünsel bir yargının eksiksizce nihayete erdirilme çabası değildir. Tam tersine algıladığımız dünyaya dair gerçekliğin ancak ve ancak mesafeli bir kopyası, yaratıcı bir düşüncenin özgün bir tezahürüdür. Bu açıdan kendi söylemini, akışını ve görsel-işitsel tasarılarını ortaya koyarken, ‘film-dünyanın’ müstakil varoluşuna ancak kendine has görsel-işitsel ekipmanlarını dolaysızca çalıştırarak ulaşabilmektedir. Sinema bu potansiyeli ile başlı başına, gri gölgeler, çarpık yansımalar ve gelişi güzel belirip sonra kaybolan bulanık temaslarla örülü dünya imleyenlerinin, henüz ele geçirilmemiş duyular-arası deneyiminin çeşitli izdüşümlerini kendi suretinde, muhtelif biçemlerinde yeniden yaratabilme gücüne sahiptir. O halde, sinemayı teknik olanakları ve estetik varoluşu bakımından algımızda ifade bulan ve türlü tasarılarla iç içe geçmiş zihinsel ve bedensel deneyimlerin, tatbik edilme ve görsel-işitsel izahlarının fenomenolojik bir sunumla yeniden canlandırılma süreçleri olarak düşünmemiz yerinde olacaktır. Bu çalışma, film fenomenolojisi izleğini takip ederek, Laura U. Marks’ın haptik (dokunsal) görsel ve işitsel imgeler kavramsallaştırmasından yola çıkmaktadır. Haptik ses ve görüntü olarak kavramsallaştırılan bu imgeler aracılığıyla, sinemada dokunsal/bedensel deneyimin olası duyular ya da duyumlar-arası bir belleği nasıl aktive ettiği, Marguerite Duras’ın India Song (Hindistan Şarkısı, Marguerite Duras, 1975) filmi üzerinden analiz edilmektedir. Film fenomenolojisi hattını takip eden bu çalışma, söz konusu filmin haptik estetik olanaklarına odaklanmakta ve India Song’da ses ile görüntünün sinematografik serimlenişi esnasında ortaya çıkan ayrıksı karşılaşmaların, izleyicinin alışıldık algısal yerleşikliğini kesintiye uğratarak haptik duyumsamanın estetik koşullarını nasıl açığa çıkardığını tartışmaktadır.Keywords : haptik ses, haptik görüntü, film fenomenolojisi, Hindistan Şarkısı, Marguerite Duras
ORIGINAL ARTICLE URL