SANAL GERÇEKLİĞİN BECERİ GELİŞTİRME AMAÇLI KULLANIMI: BİR SİSTEMATİK İNCELEME

Authors : Sermin Sevil, Seyfullah Gökoğlu

Pages : 257-279

Doi:10.55930/jonas.1719143

View : 48 | Download : 93

Publication Date : 2025-07-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Sanal gerçeklik (SG), bireylerin çeşitli alanlardaki becerilerini geliştirmeye yönelik güçlü bir eğitim ve simülasyon aracı olarak son yıllarda dikkat çekici bir teknoloji olarak ön plana çıkmaktadır. Fiziksel dünyada tekrarlanması güç, tehlikeli ya da maliyetli olan senaryoların güvenli ve kontrollü ortamlarda deneyimlenmesini mümkün kılan SG, kullanıcıya deneyimsel öğrenme fırsatı sunarak beceri gelişimini hızlandırabilmektedir. Literatürde SG’nin belirli becerilerin gelişimine yönelik etkilerini inceleyen çok sayıda sistematik inceleme çalışması bulunmakla birlikte SG’nin beceri gelişimi amacıyla kullanımını daha kapsamlı bir şekilde inceleyen çalışmaya rastlanmamaktadır. Bu araştırmanın amacı SG’nin beceri geliştirme amaçlı kullanımına yönelik gerçekleştirilen araştırmalardaki genel eğilimleri ortaya koymaktır. 12 farklı veritabanı üzerinde gerçekleştirilen tarama neticesinde 3983 kayda ulaşılmış ve çeşitli dahil etme / hariç tutma kriterleri uygulandıktan sonra geriye kalan 130 çalışma sistematik incelemeye tabi tutulmuştur. Analizler sonucunda SG’nin en fazla davranışsal becerilerin geliştirilmesi amacıyla kullanıldığı belirlenmiştir. SG’nin beceri geliştirme amaçlı kullanımına yönelik çalışmalar, 2010’lu yıllardan itibaren artarak devam etmektedir. Beceri geliştirme amacıyla en fazla çevreleyen SG teknolojileri kullanılmaktadır. SG’nin beceri gelişimine yönelik etkisi ağırlıklı olarak yetişkin gruplar üzerinde incelenmektedir. Araştırmalarda veri toplama araçları olarak çoğunlukla rubrik test ve anket kullanılmaktadır. Elde edilen veriler genellikle betimsel ve kestirimsel yöntemler kullanılarak analiz edilmektedir. Beceri geliştirme amacıyla SG daha çok 90-240 dakika aralığında kullanılmaktadır. SG’nin beceri gelişimi üzerindeki etkisine yönelik en fazla araştırma ABD’de yürütülmektedir. Bu araştırma sonucunda ulaşılan bulgular, SG’nin beceri gelişimi amacıyla kullanımına yönelik yürütülecek araştırmalar için yol gösterici nitelikte olacaktır.
Keywords : Sanal gerçeklik, beceri geliştirme, davranışsal beceriler, duyuşsal beceriler, bilişsel beceriler

ORIGINAL ARTICLE URL