ZONGULDAK ORMAN BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜNDE KESTANE GAL ARISI (Dryocosmus kuriphilus YASUMATSU) İLE BİYOLOJİK MÜCADELE ÇALIŞMALARI

Authors : Yafes Yıldız, Ertan Albas, Bekir Değirmenci, Gökberk Öföfoğlu
Pages : 232-245
Doi:10.55930/jonas.1736959
View : 50 | Download : 38
Publication Date : 2025-07-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Eski Yunan ve Romalı yazarlara göre, M.Ö. 5. yüzyılda Anadolu’dan Yunanistan’a, buradan da Güney İtalya ve İspanya’ya götürüldüğü bildirilen kestane; Fagaceae (Kayıngiller) familyası içinde yer alan, hem meyvesi hem de odunu değerli olan önemli bir türdür. Ekosistem için önemli bir yaşam alanı oluşturan ve diğer canlılar için yiyecek kaynağı rolünü üstlenen kestane bitkisinin; kök, gövde, dal ve yaprakları ile meyveleri birçok hastalık ve zararlıların tehdidi altında bulunmaktadır. Kestane gal arısı yumurtalarını kestanenin tomurcuklarına bırakarak oluşturduğu galler ile sürgün gelişimi ve çiçeklenmeyi engelleyen, meyvede %50-70 arasında verim kayıplarına sebep olan, popülasyon yoğunluklarının artması durumunda ise ağaçlarda ölüme kadar varabilen zararlara yol açan çok önemli bir zararlıdır. T. sinensis salımının, kestane gal arısını kontrol etmek için en etkili yöntem olduğu kanıtlanmıştır. Bu çalışmada 2021-2025 yılları arasında kestane gal arısı ile mücadele kapsamında Zonguldak Orman Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen T.sinensis salımı çalışmaları değerlendirilmiştir. Zonguldak Orman Bölge Müdürlüğü tarafından 5 yıl boyunca 334.185 adet gal toplanmıştır. Bu galllerden elde edilen 23.680 dişi, 13302 erkek bireyin doğaya salımı gerçekleştirilmiştir. Biyolojik mücadele çalışmalarının ilk 3 yıllık periyodunda, ağırlıklı olarak Yalova orijinli galler ve bu gallerden elde edilen bireyler kullanılırken, 2024 ve 2025 yıllarında ağırlıklı olarak Zonguldak Orman Bölge Müdürlüğü sınırları içerisinden galler toplanmış ve bu gallerden elde edilen bireyler kullanılmıştır.
Keywords : Dryocosmus kuriphilus, Torymus sinensis, Zonguldak, Chestnut gall wasp, biological control

ORIGINAL ARTICLE URL